SZCZECIN /Stettin/

Stolica i zarazem największe miasto województwa zachodniopomorskiego. Już w VII-VI wieku p.n.e. istniała na tym terenie osada a samo wzgórze zamkowe zamieszkane jest nieprzerwanie od ok. 700 roku n.e. W IX wieku książęta słowiańscy zbudowali na wzgórzu powstał gród W 967 roku Mieszko I przyłączył Pomorze wraz ze Szczecinem do Polski. Od 1005 roku odłączenie się Szczecina od Polski. Ponowne przyłączenie Szczecina do Polski za czasów Bolesława Krzywoustego w 1121 roku, a książę Warcisław I oddał hołd lenny Krzywoustemu. W 1181 roku Szczecin wraz z Pomorzem Zachodnim przyłączone do Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego. W 1243 roku otrzymał prawa miejskie od księcia Barnima I. Od XIII wieku miasto hanzeatyckie. W 1474 roku wymiera linia książąt szczecińskich i wołogskich. Władzę obejmuje książę słupski, Bogusław X. W 1630 roku zajęte przez Szwedów co doprowadziło do upadku gospodarczego miasta. W 1637 roku umiera ostatni książę pomorski z dynastii Gryfitów, Bogusław XIV. Miasto było pod okupacją szwedzką do 1720 roku, kiedy królowa Szwecji Ulryka Eleonora Wittelsbach sprzedała miasto i szwedzką część Pomorza królowi Prus Fryderykowi Wilhelmowi I. Podczas wojny siedmioletniej oblegany przez wojska rosyjskie. W okresie wojen napoleońskich był pod okupacją francuską. Od 1843 roku połączenie kolejowe z Berlinem. W 1939 roku utworzone zostało Wielkie Miasto Szczecin, istniejące do zakończenia wojny. Obecnie Szczecin liczy ponad 400 tys. Mieszkańców.  

ZAMEK

Już w IX wieku na wzgórzu znajdował się gród otoczony fosą. Przed 1124 rokiem położony był dwór drewniany księcia Warcisława I. Po przeniesieniu stolicy księstwa z Uznamia do Szczecina przez księcia Barnima I w roku 1235 dochodzi do rozbudowania dworu. W 1346 roku Barnim III rozpoczął na wzgórzu zamkowym budowę kamiennego domu, kaplicy oraz domu z wieżą więzienną. Po pożarze w 1530 roku doszło do odbudowy i rozbudowy zamku w stylu renesansowym. W 1573-82 książę Jan Fryderyk rozbudował zamek o skrzydło północne i zachodnie z pozostawieniem skrzydła południowego, gotyckiego, tym samym zamykając dziedziniec. Kolejna rozbudowa nastąpiła za czasów książąt Filipa II i Franciszka I. Po śmierci ostatniego Gryfita, księcia Bogusława XIV zamek był siedzibą namiestnika szwedzkiego. Od 1720 roku na terenie zamku mieścił się garnizon pruski. Za czasów pruskich doszło do przebudowy ale i do dewastacji zamku. Podjęta próba rewitalizacji zamku w 1925 roku po roku została przerwana. Podczas nalotów w 1944 roku zamek dość poważnie zniszczony. Po wojnie po zabezpieczeniu zamku w Latach 1958-1980 zamek odbudowany. Przywrócono mu wygląd renesansowej XVI-wiecznej budowli. W latach 2014-2015 remont zamku. Obecnie jest własnością Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego, w którym mieszczą się instytucje kulturalne.

STARE BUKOWO-SZCZECIN /Alt Buchholz/

Miejscowość powstała w XVIII wieku. W 2 połowie XIX wieku wykupione przez szczecińskich kupców: Schleich, Ladewig i Wellmann. Po wykupieniu osada została przekształcona w majątek ziemski. W 1892 roku należał do rodziny Krüger. W 1939 roku właścicielem majątku był Dr Gollnow. Po założeniu położonym na południe od Os. Bukowiec nad potokiem Gręziniec zachowały się ruiny budynków gospodarczych, pozostałości mostku nad rowem, resztki parku.

SIENNO-SZCZECIN /Heuershof/

Były majątek ziemski położony obecnie na terenie Szczecina na Osiedlu Małe Błonie przy ulicy Łącznej. W 1864 roku szczeciński kupiec Wellmann wykupił gospodarstwa i po scaleniu utworzył folwark Heuershof, od nazwiska jednego z gospodarzy – Heuer. W środkowej części zbudował dwór. Kolejnym właścicielem była rodzina Germershausen, później zięć właściciela, Bahnckegel. W 1879 roku majątek należało Kӧniglische Reichsbank-Hauptstelle ze Szczecina a majątek obejmował 218 ha gruntów. W 1892 roku właścicielem był Albert Behnke. Około 1918 roku majątek wykupiony przez Radę Miejską Szczecina i wtedy powstał nowy dwór. Obecnie własność spółki Amber.

SŁOWIEŃSKO-SZCZECIN /Wendorf/

Dawna wieś, obecnie część miasta Szczecina położona w północno-wschodniej części Osiedla Gumieńce. Powstała z wydzielonych gruntów majątku Gumieńce około 1843/44 roku. Pierwszym właścicielem był kapitan Bük. W 1849 roku majątek należy do ekonoma Schmiede. Po jego śmierci majątek od 1862 roku przejmuje jego syn, Bernhard Schmiede, zamieszkały na terenie majątku. Po nim dobra dziedziczy Joachim Schmiede. W 1910 roku własność Pani Aeffke a dobra obejmowały 131,50 ha gruntów. Obecnie na obszarze majątku położone są zabudowania Zespołu Szkół Salezjańskich oraz stacja paliw BP.

 

SUMIAK /Kleefeld/

Wieś położona w gminie Nowogródek Pomorski powiatu myśliborskiego. Majątek we wsi istnieje prawd. od końca XIX wieku. W 1914 i 1929 roku dobra liczyły 278 ha i należały do W.Kray. Wśród właścicieli wymienia się Wilhelma Kornbach i Berth. Stӧsser.

We wsi dwór z końca XIX wieku , park krajobrazowy o powierzchni 1,5 ha oraz resztki zabudowy folwarcznej.

STANISZÓW /Stonsdorf/

Po raz pierwszy wzmiankowana w 1305 roku. W 1367-97 należała do rodu von Stange a zakupił ją Heinke von Stange. Później pisała się von Stange und Stonsdorf. W XVI wieku podzielona na część Górną, Środkową i Dolną. Od 1579 roku Staniszów Górny należał do Heinricha von Zedlitz z Bukowca. Staniszów Środkowy i Dolny dnia 30.03.1620 roku zakupił Heinrich von Reibnitz od spadkobierców Jeremiasa von Plaunitz. Od 1637 roku Dolny Staniszów należał do Georga von Reibnitz, a po jego śmierci w 1689 roku do jego syna, Georga Heinricha von Reibnitz. Dnia 08.07.1652 roku Georg von Reibnitz z bratem sprzedali Staniszów Średni Abrahamowi von Debschütz z Pilchowic. Dnia 21.12.1707 roku syn Georga, Christoph Heinrich von Reibnitz sprzedał Staniszów Dolny Bernhardowi Bonito von Mohrenthal z Pieszyc. Staniszów Górny na przełomie XVII/XVIII wieku posiadała rodzina von Kottwitz. Dnia 18.07.1718 roku Ludwig Heinrich von Kottwitz sprzedaje Staniszów Górny Johannowi Leopoldowi von Reibnitz. W 1736 roku właścicielem Staniszowa Górnego był brat Johanna Leopolda, Christoph Friedrich von Reibnitz, od 16.07.1724 roku baron. Dnia 06.04.1724 roku Christoph Friedrich von Reibnitz zakupił Staniszów Średni od Christopha Adolpha von Debschütz. Był właścicielem całej wioski. Dnia 07.06.1760 roku wdowa po Christophie Friedrichu, Anna Eleonora, z domu baronówna von Bothmer sprzedała Staniszów Górny, Środkowy i Dolny Bernhardowi Wilhelmowi hrabiemu von Schmettau. Dnia 17.07.1784 roku Henriette Friederike Ottilie hrabianka von Schmettau wyszła za mąż za Heinricha XXXVIII hrabiego von Reuss zu Kӧstrzitz(*1748-+1835) z młodszej linii książęcej rodu von Reuss. Od kwietnia 1835 roku właścicielem był Heinrich LXIII książę von Reuss zu Kӧstrzitz(*1786-+1841) a po jego śmierci wdowa z ich jedenaściorgiem dzieci. Dobra dziedziczy książę Heinrich XII(*1829-+1866). Żoną jego była Anna Karoline hrabianka von Hochberg. Kolejnym właścicielem zostaje książę Heirnich XXVIII(*1859-+1924), jedyny syn księcia Heinricha XII. Po zrzeknięciu się tytułu książęcego w roku 1908 przyjął tytuł hrabiego i nazwisko „von Dürrenberg”. Ostatnim właścicielem był książę Heinrich XXXIV(*1887-+1956).

STANISZÓW GÓRNY– zespół pałacowy

Pałac, dawny dwór z XVI wieku, rozbudowany w 1787 i 1887 roku oraz na początku XX wieku i wnętrza

PARK z 1790 roku oraz pozostałe budynki wchodzące w skład zespołu

 

 

STANISZÓW ŚRODKOWY-Dwór, dawna gospoda o budowie dworskiej z  lat 1780-90

STANISZÓW DOLNY– pałac na wodzie- tzw. Dolny, hrabiowski, z 1787 r.

 

Pałac myśliwski  z końca XVIII w.przebudowany 1830 i na początku XX wieku, z parkiem

Szczecin-Zdunowo /Hohenkrug/

 

Obecnie część Szczecina. Początki wsi Strugi sięgają końca XII wieku. W 1528 roku powstaje papiernia. Kilkakrotnie niszczona i odbudowywana. Od 1705 roku dzierżawiona przez rodzinę Munche(Münch), która od 1769 roku staje się jej właścicielem. W 1871 roku kupiona przez szczecińskiego kupca Otto Kühnermann. W 1925 roku papiernia zakupiona przez Feldmühle Z.A.G. Po 1945 roku zmieniono przeznaczenie kompleksu- do 1971 roku Szczecińskie Zakłady Przemysłu Maszynowego Leśnego, do 2006 fabryka kontenerów. Prawdopodobnie na terenie kompleksu stała willa właścicieli.

SIENNO GÓRNE /Schöneu B/

Wieś położona w gminie Radowo Małe powiatu łobeskiego. Założona jako folwark w latach 60-tych XIX wieku przez rodzinę Hell. Posiadali majątek do 1945 roku. W 1910 roku właścicielem był Gustav Hell. W 1928 roku dobra należały do Gerharda Hell i obejmowały 303 ha gruntów. W skład założenia dworskiego wchodził dwór oraz park krajobrazowy z XIX wieku oraz zabudowania folwarczne.