P

PODZAMEK/Neudeck/

Opublikowany przez

Wieś położona w gminie Kłodzko powiatu kłodzkiego. W 1360 roku wieś należała do rodu von Brunischen(Bdernard Brunchina auf Nydeck). W 1372 roku wymieniany Otton Gluboscza Neidek. W latach 1360-1545 wieś pięciokrotnie zmieniała właścicieli. W 1375 roku powstało tu wolne sędziostwo. Wzmiankowana w 1388 roku(Neydek), kiedy została zakupiona przez augustianów. W 1546 roku majątek wykupił Heinrich von Rengern i posiadał majątek do 1572 roku. W 1572 roku właścicielem wsi został Hans von Pannwitz und Mechwitz. Zmarł bezpotomnie. W 1602 dobra wykupiło miasto Kłodzko. W latach 1623-1695 trzykrotna zmiana właściciela. W 1669 roku wieś w posiadaniu księżnej Benigny Piccolomini von Aragona. Posiadała majątek do 1696 roku i z powodu zadłużenia dobra zajął komornik. W 1696 roku Podzamek przechodzi w ręce hrabiego Jana Ernesta von Gӧtzen. Kolejnym właścicielem był jego syn, hrabia Jan Franciszek Antoni(1693-1738). Rodzina von Gӧtzen(Gӧtze, Gӧtz) wymieniona w 1638. Rodzina von Gӧtzen posiadała Podzamek 1780 roku. Córka Jana Franciszka, Maria Franciszka(1721-1780) była żoną Józefa Filipa Jana hrabiego von Magnisa(1727-1757). W wianie wniosła Podzamek hrabiom von Magnis.  Dobra sprzedali w 1814 roku. W 1845 roku dobra posiadał von Stockhausen. W 1854 roku własność rodu von Bissing. Przed 1856 rokiem Podzamek stał się własnością księcia Friedricha Heinricha Albrechta von Hohenzollern(1809-1872). Około 1866 roku majątek zakupił baron Andreas Friedrich Gustav von Falkenhausen(1802-1881). Po śmierci rodzina sprzedała Podzamek generałowi Oskarowi Adamowi Juliusowi von Strachwitz(1822-1893). W 1886 roku właścicielem był syn generała i Hedwigi Marii Theresi Anny Josephy von Matuschka(1825-1895), Georg Friedrich Karl Ernst Maria von Strachwitz(1855-1910). W 1912 roku majątek zakupił Max Zimmer. Przed 1921 roku dobra zakupili Leopold i Gotthard Büchs. W 1926 roku właścicielem majątku był Leopold Büchs i Bank Bkk Deutsche Bank Zweigstelle Glatz. W 1930 roku właścicielem był Rudolf Seidel oraz Bkk Bank fur Landwirtschaft A.G.Breslau. Przed 1937 roku majątek rozparcelowano. Po 1945 roku majątek przejęty przez Skarb Państwa. Pałac zaadoptowano na dziecięce prewentorium przeciwgruźlicze, później szkołę milicyjną, ośrodek kolonijny a w końcu do dzisiaj funkcjonujący Dom Pomocy Społecznej.

Pałac

 

 

 

 

W XVI wieku dwór augustianów rozbudowany przez obecnego właściciela. Kolejna przebudowa miała miejsce w 1696 roku. Za Georga Friedricha von Strachwitz dwór przebudowano w neogotycki pałac.

PIOTRÓWEK /Petersdorf/

Opublikowany przez

Wieś położona w gminie Jordanów Śląski powiatu wrocławskiego. Początki wsi sięgają XIII wieku. W latach 1591-1695 wieś w posiadaniu rodu von Gellhorn. Kolejnym wymienianym właścicielem majątku była w latach 1690-1726 rodzina von Schickfuss. W latach 1764-1770 dobra w rękach rodu von Richthofen. W 1783 roku majątek posiadał von Poser. W 1796 roku majątek dostaje się w ręce rodziny von Hirsch, wzmiankowanej w 1830 roku. W tym czasie właścicielem był kapitan Carl Friedrich von Hirsch. Od 1852 roku majątek w rękach rodziny von Nickisch-Rosenegk. W 1866 roku dobra posiada rodzina Frommhold, ale w tym samym roku sprzedaje je baronowi von Seydlitz. Od 1869 roku majątek w posiadaniu radcy królewskiego C.G. von Reisnera. Kolejnym właścicielem jest Edmund von Reisner, syn poprzedniego właściciela. W 1892 roku majątek zakupił baron Ulrich von Richthofen. Dzierżawcą był jego syn, baron Siegfried von Richthofen, który po śmierci Ulricha, dziedziczy dobra. Przed 1937 rokiem dobra przejmuje Śląskie Towarzystwo Kredytowe Ziemskie a majątek został rozparcelowany. Właścicielem resztówki został Gerhard Sylla a w pałac zaadoptowano na szkołę z internatem. Po 1945 roku majątek przejęty przez Skarb Państwa pod zarządem PGR. W pałacu mieścił się dom kultury. Po 1990 roku własność prywatna. Pałac popadający w ruinę.

Pałac

 

 

 

 

Pałac zbudowany w 1866 roku przez barona von Seydlitz, rozbudowany w 1898 roku. Po wojnie zaadoptowany na mieszkania pracowników PGR.

 

PSZCZYNA /Pless/

Opublikowany przez

Miasto powiatowe lokowane w okresie od 1246 do 1281 roku za czasów księcia Władysława opolsko-raciborskiego.  Po raz pierwszy wzmiankowana w 1303 roku, kiedy wspomniano o komesie Wielisławie, kasztelanie pszczyńskim. Początkowo Pszczyna należała do Małopolski, stanowiąc część kasztelanii oświęcimskiej, podległej seniorowi krakowskiemu. W 1178 roku książę Kazimierz Sprawiedliwy podarował wcześniej wydzieloną dzielnicę i przekazał ją księciu raciborskiemu, Mieszkowi Plątonogiemu. Od tego czasu miasto na trwałe związana ze Śląskiem, choć od początków XIX wieku pozostawała Pszczyna w zależności kościelnej z Krakowem. Po Mieszku Plątonogim kolejni piastowscy władcy księstwa: Kazimierz I opolski(1178-1180-1230), Mieszko II Otyły(ok.1220-1246), jego brat Władysław opolski(ok.1225-1281/82), bratankowie Mieszka II: Mieszko Cieszyński(między 1252-1314 lub 1315), Przemysław Raciborski(między 1258 a 1268- 1306). Ostatnim z rodu, niezależnym piastowskim księciem raciborskim i panem ziemi pszczyńskiej był Leszek raciborski(1290 lub 1291-1336). W 1327 roku uznał zwierzchność króla czeskiego, Jana Luksemburskiego. Po jego bezpotomnej śmierci jego ziemię przejął szwagier Leszka, Mikołaj II opawski z dynastii Przemyślidów(ok.1288-1365). Po jego śmierci Pszczyną rządził jego syn, Jan I(Hanusz) raciborski(ok.1332-pomiędzy 1380-1382). Kolejnym był syn Jana I, Jan II Żelazny raciborski(ok.1365-1424). Jan II Żelazny w 1407 roku wyodrębnił ze swych włości Pszczynę i przepisał ją na żonę, Helenę Korybutównę(przed 1390-1449), bratanicę króla Władysława Jagiełły. Po jej śmierci właścicielem Pszczyny został jej syn, Mikołaj V karniowski(ok.1409-1452), a po nim wdowa- Barbara Rokemberg(zm.1463). W 1462 roku została wygnana z Pszczyny przez swojego pasierba, księcia Jana Karnowskiego(ok.1440-1483), który władał Pszczyną w latach 1462-1465. Kolejnym władcą Pszczyny był brat Jana Karnowskiego, Wacław III rybnicki(1442-1478). Po zdobyciu Pszczyny przez wojska króla Macieja Korwina, który w 1474 roku pozbawił władzy Wacława III a władzę nad miastem przekazał królewiczowi czeskiemu, Hynkowi z Podiebradów(1452-1492). Królewicz odstąpił Pszczynę swojemu bratu Wiktorynowi z Podiebradów, księciu ziębickiemu(zm.1443-1500). W 1480 roku sprzedał Pszczynę Piastowi Kazimierzowi II, księciu cieszyńskiemu(1448-1453-1528). W 1517 roku sprzedał Pszczynę magnatowi węgierskiemu Aleksemu Thurzonowi(1490-1543). Od tego czasu możemy mówić o powstaniu pszczyńskiego państwa stanowego. W 1525 roku Aleksy Thurzon odstąpił Pszczynę swojemu bratu Janowi Thurzon. W 1548 roku Pszczynę zakupił Bathasar von Promnitz, biskup wrocławski(1488-1562). W 1765 roku ostatni z linii hrabiowskiej hrabia Jan Erdmann von Promnitz(1719-1785) sprzedaje Pszczynę swojemu siostrzeńcowi Fryderykowi Erdmannowi księciu von Anhalt-Kӧthen. Książęta von Anhalt władali Pszczyną do połowy XIX wieku. W 1846 roku ostatni z rodu, książę Henryk oddał ziemię pszczyńską swemu siostrzeńcowi, hrabiemu Janowi Henrykowi X von Hochberg(1806-1855), późniejszemu księciu von Hochberg von Pless. Posiadali Pszczynę do 1945 roku.

Pałac

Na miejscu obronnego gotyckiego zamku w XV wieku postawiono zamek, przebudowany w XVI wieku w stylu renesansowym, w XVIII wieku w stylu barokowym i ponownie w XIX wieku w stylu baroku francuskiego z czasów Ludwika XIII. W latach 1870-76 książęto Hochberg von Pless dokonali przebudowy budynku w stylu neobaroku. Na zespół składa się również park  w stylu angielskim o powierzchni 156 ha.

PŁO / Plohmühle, Promil/

Opublikowany przez

Miejscowość położona w gminie Strzelin powiatu strzelińskiego obecnie przysiółek wsi Bierzyn. W źródłach pojawia się dopiero w połowie XVI wieku jako majątek rodu von Wentzkych und Petersheide. Była w tym czasie majątkiem w skład którego wchodził Bierzyn, starsza wieś leżąca w pobliżu. Do rodziny von Wentzki(Wenzky) und Petersheide h. Rogala-Biberstein wieś należała w latach 1571-1731. W 1610 roku majątek na terenie wsi posiadała rodzina Kotulińskich(Kottulinski von Kottulin). W 1793 roku własność von Richthofen. W 1795 roku majątek posiadała rodzina von Schweinichen. W latach 1814-1819 posiadała rodzina von Prittwitz. Od 1830 roku majątek w posiadaniu porucznika von Lieres und Wilkau. W XIX wieku w pałacu mieszkał starosta Rudolph von Lieres und Wilkau(1808-1895). W 1886 roku majątek o areale 309ha  posiadał major w stanie spoczynku Hugo von Lieres und Wilkau. W 1894 roku majątek o powierzchni 334ha należał do państwa a dzierżawcą był porucznik Ernst Braun. W 1898 roku Pło(Plohmühle, Promil)- obecnie przysiółek wsi Bierzyn, w której stał pałac należał wraz z Bierzynem do Pani Marie Brandt, z domu Rohde z Poseritz powiatu Nimptsch. Posiadała majątek jeszcze w 1921 roku. W 1926 roku własność Ernsta Brandt. Dobra w jego rękach do 1939 roku.

Pałac

Pałac nie istnieje.

PRZYTOCKO /Pritzig/

Opublikowany przez

Wieś położona w gminie Kępice powiatu słupskiego. Stare lenno rodu von Lettow. Po raz pierwszy jako lennicy pojawiają się na kartach w 1473 roku, kiedy wieś podzielona była pomiędzy rodziną von Lettow. Wg źródeł posiadali majątek do 1749 roku. W 1717 roku podział wsi na 3 działy własnościowe należące do: Joachima Georga von Below, Christiana Erdmanna von Lettow i Klausa Lorenza von Lettow. W 1728 roku jeden z majątków należał do rodziny von Wojen(Woyen, Whogenn, Woyan). W 1733 roku Klaus Lorenz von Lettow sprzedał swoją część Adamowi Henningowi von Kamcke, który przekazał majątek swojemu bratu Felixowi Otto Kamecke. W 1736 roku jeden z majątków należał do rodziny von Kleist. Felix Otto von Kamecke wykupił pozostałe części majątku stając się właścicielem wsi. Było to prawdopodobnie w 1743 roku. Nabyty majątek Felix Otto von Kamecke sprzedał dobra swojemu bratu Georgowi Albrechtowi von Kamecke. W 1789 roku syn Georga Albrechta, Otto Maximilian odziedziczył majątek i sprzedał go w 1791 roku Christianowi Henningowi von Kamecke. Christian Henning von Kamecke posiadał dobra do 1812 roku aczkolwiek z innego źródła wynika, że w 1814 roku sprzedał majątek urzędnikowi z Darłowa o nazwisku Gӧden. W 1837 roku właścicielem majątku była rodzina von Massow. Od 1843 roku właścicielem dóbr był Villnow, który przekazał dobra synowi Christophowi Wilhelmowi. W 1872 roku właścicielami majątku są: wdowa Villnow, Oskar Schrӧder i Richard Friedrich Vollnow. Kolejnym właścicielem majątku zostaje Powiatowa Kasa Oszczędnościowa w Sławnie. W 1880 roku majątek zakupił niejaki Blanck. W 1898 roku właścicielem zostaje Friedrich von Grünberg i posiada majątek do 1939 r.

Dwór

 

 

 

 

Dwór nie istnieje.

Pałac

Pałac zbudowany w 1909 roku. Po 1945 roku własność PGR w Przytocku. Pałac zaadoptowano na przedszkole, później ośrodek kolonijny dla dzieci pracowników z Fabryki Igieł Dziewiarskich w Łodzi. Od lat 70-tych pełnił funkcję ośrodka opiekuńczego dla upośledzonych umysłowo chłopców. Obecnie Dom Pomocy Społecznej.

Wnętrze pałacu- Hol

 

 

 

 

Park

 

PRAKWICE /Prökelwitz/

Opublikowany przez

Wieś położona w gminie Dzierzgoń powiatu sztumskiego. Po raz pierwszy wzmiankowana w 1312 roku(Praterwicz). W XV wieku należała do Gabriela Bażyńskiego(Gabriel von Baysen) herbu Achinger(Wiewiórka). Od 1454 roku był wojewodą chełmińskim. Zmarł w 1474 roku. W kolejnych latach wieś należała do rodziny Projków- von Proeck a następnie do hrabiów von Wallenrodt. W 1736 lub 1737 wieś zakupił burgrabia Albrecht zu Dohna-Schlobitten. Ród zu Dohna-Schlobitten posiadał majątek do 1945 roku. Ostatnim właścicielem był książę Wilhelm Hermann Alexander zu Dohna-Schlobitten(1899-1997).

Dwór

Obecnie w ruinie. Był to budynek parterowy, kryty dachem naczółkowym. Służył jako pałacyk myśliwski. Uszkodzony w 1945 roku. Po wojnie częściowo służył jako mieszkania pracowników PGR. Obecnie własność prywatna. Obok park krajobrazowy oraz zabudowania gospodarcze.

POGORZELICE /Langeböse/

Opublikowany przez

Wieś położona w gminie Nowa Wieś Lęborska powiatu lęborskiego. Po raz pierwszy wymieniona w 1379 roku(Psregorseltze). Stare lenno rodu von Grumbkow. Pierwszym odnotowanym z tego rodu był Klaus von Grumbkow urodzony w  1402 roku. W 1426 roku sprzedali lenno rodzinie von Stojentin. W 1473 roku siedział tu Jerislaff von Stojentin, w latach 1470-1517 Hans von Stojentin, w 1481 roku Martin von Stojentin. W 1688 roku Paul von Stojentin sprzedał część wsi Joachimowi Ernstowi von Grumbkow. W 1717/19 właścicielem wsi byli: pułkownik von Stojentin, Lorenz Christoph von Stojentin i Peter Otto von Stojentin. W 1729 roku Peter Otto von Stojentin sprzedał kolejną część wsi Philippowi Ottonowi von Grumbkow, który w 1731 roku przejął kolejną część wsi należącą do Lorenza Christopha von Stojentina. W 1738 roku Peter Otto von Stojentin zapisał swój majątek dwóm synom: Joachimowi Christophowi i Michaelowi Siegmundowi. Z kolei Joachim Christoph zapisał swoją część bratu, Michaelowi. Philipp von Grumbkow sprzedał część należącą do niego porucznikowi Adamowi Wilhelmowi von Grell. W 1778 roku umiera generał Philipp Wilhelm von Grumbkow. W 1747 roku Adam Wilhelm von Grell kupując majątek należący do von Stojentinów stał się właścicielem całej wsi. Ale już w 1764 roku sprzedał Pogorzelice majorowi Nicolausowi Friedrichowi von Wussow. W 1767 roku wieś nabyła hrabina O`Rourke, z domu hrabianka von Gesler. Majątek odziedziczyła jej córka z pierwszego małżeństwa, Eleonora Albertina Agnesa Rahz( żona Benjamina Rahz referendarza i asesora Izby Reprezentantów we Wrocławiu), wcześniej von Stojentin, z domu von Natzmer. W 1803 roku majątek nabył porucznik Karl von Zitzewitz, który w 1821 roku sprzedał go porucznikowi Ferdinandowi von Paris. W 1824 roku syn Karla von Zitzewitza, Julius von Zitzewitz odkupił majątek ojca. W 1870 roku dobra dziedziczy jego syn, Paul von Zitzewitz. W 1895 roku Paul von Zitzewitz z powodu kłopotów finansowych sprzedał majątek Herbertowi von Massow. Był ostatnim właścicielem dóbr. Zmarł w Lęborku 28 marca 1945 roku.ö

Dwór

Zbudowany około 1650 roku, obecnie jest to część centralna. W 1750 roku rozbudowany o dwa skrzydła boczne. Przebudowany po 1910 roku.

PODOLE WIELKIE /Gross Podel/

Opublikowany przez

Wieś położona w gminie Główczyce powiatu słupskiego. Po raz pierwszy wzmiankowana w 1480 roku. Od 1519 roku(oraz w 1654, 1727) z przerwami wieś należała do rodu von Stojentin. W 1575 roku wieś należała do rodu von Puttkamer. W 1590 roku własność Ewalda von Osten. W 1621 roku prawdopodobnie w rękach rodziny von Somnitz. W XVIII wieku 3 działy własnościowe należące do: Bogeslaffa Rydigiera von Hoym, Martina Christiana von Prebendow i do Matthiasa von Puttkamera. W 1724 roku wieś należała do rodziny von Massow. Od 1756 roku własność baronów von Puttkamer. W 1784 roku dobra w rękach Georga Dietricha von Puttkamer. W 1820 roku właścicielem majątku był baron Georg Friedrich Lorenz von Puttkamer. W 1841 roku baron Alexander von Puttkamer sprzedał dobra Philippowi von Braunschweig(zm.1882). Ród von Braunschweig posiadał majątek do 1945 roku. Kolejnym właścicielem był Richard zmarły w 1884 roku, Barnim zmarły w 1905 roku. Ostatnim właścicielem był Richard von Braunschweig urodzony w 1897 roku.

Pałac

Zbudowany w połowie XIX wieku, piętrowy założony na planie prostokąta, kryty dachem czterospadowym, podpiwniczony. Obok park krajobrazowy oraz budynki gospodarcze.

POŁCZYN ZDRÓJ /Bad Polzin/

Opublikowany przez

Miasto uzdrowiskowe położone w powiecie świdwińskim. Już w VI wieku w pobliżu Połczyna Zdroju powstała osada. W 1290 roku Bogusław IV wzniósł tu zamek, który był własnością książęcą do początków XIV wieku, który książę Warcisław przekazał rodowi von Wedel. W 1337 roku po raz pierwszy pojawia się nazwa miejscowości(Bolczin). W tym czasie Połczyn należał do hrabiego Hassego von Wedla. W 1389 roku Połczyn przekazany rodzinie von Manteuffel. Wielokrotnie niszczone przez: wojska husyckie w 1431 roku, krzyżackie w 1433 roku, podczas wojny trzynastoletniej. W 1515 roku właścicielem Połczyna był Kurt von Manteuffel. W latach 1567-1614 lenno na terenie Połczyna posiadała rodzina von Schwave(Swave, Suave, Schwaven, Schwaben). W 1569 roku na terenie Połczyna siedziała również rodzina von Zozenow(Zotzenow). W 1587 roku lenno na terenie Połczyna posiadała rodzina von der Goltz. W 1654 roku Połczyn od Asmusa von Manteufflela przejął Jakub von Krockow ale ród von Manteuffel nadal posiadał dobra na terenie miasta, odnotowani w 1843 roku. W 1798 roku dobra w rękach rodziny von Blankenburg. W 1800 roku majątek w posiadaniu rodziny von Kleist. Kolejnym właścicielem była rodzina von Kupperwolff notowana w 1804 roku- wzmiankowany Wolf Carl. W 1846 roku majątek posiadała rodzina von Voss oraz von Wolffradt(Wolffrath, Wolfrat). Od 1850 roku zamek z majątkiem w posiadaniu rodziny Simon– wymienieni Dr. Gustaw zmarły w 1852 roku, Franziska, z domu von Zastrow, zmarła w 1879 roku oraz Gustaw zmarły w 1938 roku. Od 1914 roku dobra w posiadaniu rodziny Behrendt- wzmiankowany Bernhard. Ostatnim właścicielem zamku-pałacu z majątkiem była rodzina Germer– wymieniony Heinrich.

Zamek

Zamek stoi na niewielkim wzgórzu, nad doliną rzeki Wogry. Nieznany jest jego pierwotny wygląd. Wielokrotnie przebudowywany. W XVIII wieku wzniesiono obecny budynek w stylu barokowym.  Obecnie jest to budynek postawiony w kształcie litery L, piętrowy. Piwnice datowane są na wiek XVI. W pałacu funkcjonuje biblioteka oraz wystawa starych pocztówek.

Grodzisko

PIASECZNIK /Petznick/

Opublikowany przez

Wieś położona w gminie Choszczno powiatu choszczeńskiego. Po raz [pierwszy wzmiankowana w 1278 roku. W okresie średniowiecza należała do rodów von Wedel, von Güntersberg. W latach 1528-1644 wieś w posiadaniu rodu von Anclam. W 1739 roku wieś należała do rodu von Rhein(Rein, von dem Rine, Ryne, de Reno). W 1775 roku Piasecznik należy do rodziny von Schmiedeberg. W latach 1879-1918 majątek w rękach królów Prus, dzierżawiony. W 1879-1905 dzierżawił Louis Sänger. W 1928 roku dobra posiadał baron Karl von Pechmann(ur. 1884r.).

Dwór

 

 

 

We wsi ruina dworu położonego w północno-zachodniej części wsi.

PRZYBKÓWKO /Neupriebkow/

Opublikowany przez

Osada położona w gminie Barwice powiatu szczecineckiego. W XVIII wieku były folwark wchodzący w skład majątku Przybkowo należącym do rodziny von Glasenapp. Kolejnym właścicielem był Hermann von Francois zmarły w 1882 roku. Posiadał majątek do 1862 roku. Już jako samodzielny majątek do 1879 roku należał do rodziny Pahnke, która prawdopodobnie wybudowała dwór obok starszej siedziby oraz założyła ogród. W latach 1893-1905 własność Augusta Afheldt. Od 1905 do 1945 roku własność K. Meissnera, później Ernsta Meissnera.

DWÓR

Budynki dworskie i gospodarcze rozebrane po 1980 roku.