KADŁUBIA /Goldbach/

Wieś położona w gminie Żary powiatu żarskiego. Po raz pierwszy wymieniona w 1350 roku(Goltbach) a następnie w 1381 roku(Goltbach), kiedy była w posiadaniu rodów von Rackwitz i von Koselitz.  Należała przez lata do właścicieli Żar. Na południowym krańcu wsi park krajobrazowy jako pozostałość po założeniu pałacowo-parkowym.

Screen Shot 121

Kadłubia ok. Żar- pałac

KALINOWO /Goldbach/

Wieś położona w gminie Skąpe powiaty świebodzińskiego. Należała do zakonu joannitów łagowskich. Po kasacji zakonu majątek zakupiła rodzina Paech- wymienia się braci Jana, Oswalda i Fryderyka. Później należała do rodziny Stern, właściciele pobliskich Przełaz. Do 1945 roku była w rękach hrabiów zu Castell und zu Rüdenhausen. Pozostałością założenia dworsko-folwarcznego są: dwie obory z drugiej połowy XIX wieku, czworak, budynek mieszkalny-dwór?

kalinowo-1938-lubuskie

KALSK /Kalzig/

Wieś położona w gminie Sulechów powiatu zielonogórskiego o trzynastowiecznej metryce. W 1385 roku Kalskiem władał Jachnicz Celma, w 1466 roku nieokreślona z nazwiska wdowa po Andrzeju. W 2 ćwierci XVI wieku podzielona była pomiędzy rodziną von Bornstädt i von Loeben. W 1543 roku we wsi dwa majątki należące do rodu von Lӧben oraz von Mӧstig. Od początku XVII wieku w całości wieś należała do rodziny von Bornstädt– wymieniony Christoph von Bӧrnstadt. W 1651 roku mowa o Casparze Sigismundzie von Bӧrnstadt, który zginął w pojedynku z Wichmannem von Hake z Rosina. W 1792 roku majątek został kupiony przez Friedricha Ludwiga von Sydow– porucznika pułku dragonów, późniejszego dyrektora prowincji głogowsko-żagańskiej, właściciela Smardzewa i Szczańca. Po śmierci Ludwiga von Sydow w roku 1821, majątek przejmuje jego trzeci, najmłodszy syn- Ferdinand Heinrich Ernst von Sydow(*02.03.1794-+29.09.1826) ze Smardzewa. Po jego śmierci w 1826 roku dobra otrzymuje najmłodszy z jego dwóch niepełnoletnich synów- Karl Ludwig Otto Ferdinand(*09.05.1822-+02.05.1906), będący pod kuratelą ciotki- Charlotty Zaleskiej von Zimmermann, z domu von Sydow. W 1852 roku porucznik Karl Ludwig Otto Ferdinand von Sydow żeni się z Johanną von Unruh. Z jego inicjatywy dochodzi do przebudowy pałacu oraz założenie parku krajobrazowego. W 1879 roku majątek liczył 905,10 ha gruntów. Do 1945 roku dobra były w rękach rodziny von Sydow. Ostatnim właścicielem był Karl von Sydow. Po 1945 roku w posiadaniu Skarbu Państwa. Od 1969 roku pałac użytkowany przez Rolniczy Zakład Doświadczalny, później przez Wojewódzki Ośrodek Postępu Rolniczego. W latach 70-tych mieścił się w nim Ośrodek Szkoleniowy Mechanizatorów, przedszkole, biblioteka, magazyn BHP. Od 1995 roku w rękach Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, od 1998 roku przekazany przez Agencję Rolną Skarbu Państwa Wyższej Szkole Zawodowej Administracji Publicznej w Sulechowie.

Kalsk- pałac

Kalsk ok. Świebodzina001

Kalsk-palac

PAŁAC

Pałac wzniesiony przez rodzinę von Bornstädt na przełomie XVII i XVIII wieku, przebudowany przez Otto von Sydowa w 2 połowie XIX wieku, który powiększył pałac o dostawienie skrzydła bocznego od północy. W latach 1910-20 dobudowano skrzydło południowe i je powiększono. Na pocztówkach widoczne zmiany dotyczące również wieży w narożniku północno-wschodnim. Pałac założony na planie podkowy, z ośmioboczną trzykondygnacyjną wieżą w narożniku północno-wschodnim, podpiwniczony, dwukondygnacyjny, kryty dachem cztero-, trzy- i dwukondygnacyjnym. Elewacja frontowa wyróżniona jest w części centralnej trzyosiowym ryzalitem z wejściem głównym, przesłoniętym gankiem wspartym na dwóch kolumnach. Powyżej nad środkowym oknem kamienna tablica z kartuszem, herbem rodziny von Sydow. Na elewacji północnej, przy wieży znajduje się zadaszony taras. Fasadę ogrodową tworzą skrzydła boczne oraz korpus główny. Wewnątrz zachowała się reprezentacyjna sień z klatka schodową i drewnianymi schodami, sztukatorska dekoracja sufitów, stolarka drzwi oraz częściowo amfiladowy układ pomieszczeń. Pałac w otoczeniu parku z XVIII wieku.  Kościół z XVI wieku przebudowany w pierwszej połowie XIX wieku.

Kalsk- pałac od frontu- wiosna 2007

Kalsk- pałac od strony parku, wiosna 2007

Kalsk2

Kalsk4

Kalsk6

kalsk-1896-lubuskie

KALSKO/Kalzig/

Wieś położona w gminie Międzyrzecz powiatu międzyrzeckiego. Wieś wzmiankowana w 1385 roku, należała do rodu Niałków. W 1390 roku Wincenty z Chęciny sprzedał ją jako opustoszałą cystersom z Zemska-Bledzewa. Do klasztoru bledzewskiego majątek należał do 1796 roku. Po sekularyzacji klasztoru majątek przejęty przez państwo pruskie. W skład majątku wchodził folwark Rosodol oraz Kalsko młyn. Pod koniec XIX wieku majątek w posiadaniu rodziny Klitsche.

DWÓR

Naprzeciwko kościoła znajduje się klasycystyczny dwór zbudowany w pierwszej połowie XIX wieku. Murowany, parterowy, z użytkowym poddaszem, założony na rzucie prostokąta, nakryty dachem naczółkowym. Położony w obrębie założenia folwarcznego, na który składają sie budynki gospodarcze oraz podwórko folwarczne.

kalsko-1894-lubuskie

KAŁEK /Kalke/

Wieś położona w gminie Lubsko powiatu żarskiego. Wzmiankowana w 1585 roku. Wieś wasalna dóbr w Brodach. W latach 1581-1655 należała do rodu von Wiedebach. Późniejsi właściciele: von Gablenz(1658, 1668-1774), von Blomberg(1774-1795), von Winancke-Werthenstein(1795-1800), Gӧrne(1810). Po 1816 roku majątek rozparcelowany.

KAŁKI /Kalke/

Wieś położona w gminie Trzebiel powiatu żarskiego. Wzmiankowana w 1391 roku(Kalke) oraz w 1454 roku(Kalke). Wieś wasalna majątku w Żarach. W 1381 roku należała do rodu von Kalckreuth. Kolejno należy do: von Gebelzig(1454), von Unwürde(1552), von Wüstenhain(1570), von Schӧnaich(1660), von Kracht(1706-1715- wymieniony Heinrich Sigismund von Kracht(1693-1724), Hermann(1715), von Schӧnaich(1715, 1746), von Scharlach(1788), von Witzleben(1799), von Lindenau(1805), von Zerbst(1808- wymieniony Karl Gottlob Siegmund von Zerbst, zmarły w 1812 roku), von Gorne(1810), von Oppel(1816), von Winning(1818, 1821, 1823, 1850). Na początku XX wieku jest w posiadaniu rodziny Schumann. Ostatnim właścicielem dóbr była rodzina Ungnade.

W centrum wsi położony był zespół dworski. Pozostałością jest zdziczały park dworski.

Kałki 1925, lubuskie

KAMIEŃ /Kahmen/

Wieś położona w gminie Krosno Odrzańskie powiatu krośnieńskiego. Początki sięgają średniowiecza. Należał do parafii Św. Wojciecha w Krośnie Odrzańskim. W 1562 roku jako właścicieli wsi podaje się rodzinę von Lӧben– wymieniany Siegmund von Lӧben. W 1713 roku właścicielem majątku był Ämilius Otto von Brand i jego dwaj synowie. Był również właścicielem dóbr w Gralewie pow. Gorzów Wlkp, Osieku i Chomętowa w obecnym powiecie strzelecko-drezdeneckim. Później dobra w posiadaniu wdowy po nim. W 1743 roku majątek jest własnością rodu von Schlegell. Kolejnym właścicielem była rodzina von Vogel. W 1764 roku właścicielem dóbr został urzędnik z Krosna, Peter Gottlieb Bernhard Bӧhden.  Ponownie w rękach rodziny von Vogel. W 1806 roku wymieniana wdowa von Vogel posiadająca majątek w Kamieniu i Morsku. W 1828 roku majątek ponownie w posiadaniu rodziny Bӧhden. Około 1830/32 roku włości zakupione przez rodzinę Caspar– wzmiankowany Jacob Caspar. W 1879 roku majątek liczył 1801,03 ha gruntów i należał do Georga Caspar. Ostatnią właścicielką tej rodziny była córka Georga, Marie. W 1892 roku nabyty przez Paula Friedricha Eger, później majątek należał do jego syna Carla Wilhelma Eger z Berlina. Ostatnim właścicielem majątku kamieńskiego była rodzina Ritter und Edlen von Groote– wymieniony Eberhardt Ritter und Edlen von Groote.

Kamień-pałac, ok. Krosna Odrzańskiego001

PAŁAC i  ZAŁOŻENIE PARKOWO-FOLWARCZNE

Pałac zbudowany przez Eberhardta Ritter und Edlen von Groote w latach 30-tych XX wieku, prawdopodobnie na miejscu starszej budowli. Jest to budynek zbudowany na planie prostokąta, dwukondygnacyjna, podpiwniczona, kryta wysokim dachem czterospadowym z wystawkami. W pałacu zachowała się częściowo historyczna stolarka okienna i drzwiowa. Po 1945 roku majątek przejęty przez Skarb Państwa, później mieszczący szkołę rolniczą. Obecnie w rękach prywatnych, nieużytkowany. W skład założenia pałacowo-parkowo-folwarcznego należy: dom mieszkalny, park z aleją dojazdową, ptaszarnia, stodoła, budynek gospodarczy, magazyny.

kamien-1933-lubuskie

Kamień Mały /Stolberg/

Wieś położona w gminie Witnica powiatu gorzowskiego. Powstała w 1608 roku a właścicielami wsi była rodzina von Schönebeck. Podejrzewa się, że korzeniami może sięgać średniowiecza- w 1262 roku wymieniana wieś Pudignowe. Od samego początku wieś była folwarkiem majątku ziemskiego w Kamieniu Wielkim. Składała się z kilku części- koloni-folwarków powstających  przez lata- “stary folwark” stanowiący trzon wsi, Wilhelmbrusch– na wschód od starego folwarku, w jego bezpośredniej bliskości z cegielnią, założony w 1783 roku, Ludwigsgrund(Ludzisław)– powstały w 1861 roku na wschód od Wilhembrusch, Springwerder(Płowęsy)– na zachód od starego folwarku oraz Klein Vortheil(Sucharzewo)– założony w 1822 roku, jego zabudowania stoją do dziś na granicy z Mościczkami. W połowie XIX wieku powstał kolejny folwark o nazwie Neanderhaus– placówka wychowawcza dla chłopców. Wszystkie te części połączono w jedną całość w 1929 roku o nazwie Stolberg i podzielono na 3 części- Wschodnią, Środkową i Zachodnią.

Screen Shot 125

Kamień Pomorski /Cammin/

Miasto powiatowe, którego początki sięgają IX-X wieku. Po raz pierwszy wymienione w 1124 roku. W 1176 roku z Wolina przeniesiono siedzibę biskupstwa. W 1188 roku  uniezależnienie się biskupa kamieńskiego , który podlegał bezpośrednio Rzymowi. W 1274 roku nadanie praw miejskich. W XVII wieku należało do Szwecji, później Brandenburgii a do 1945 roku do Królestwa Prus. Od 1945 roku w granicach Rzeczpospolitej Polskiej.

Pałac-dwór biskupi, renesansowy z XV wieku

 

Dom dziekana- dworek z XVIII wieku, w latach 1722-47 mieszkał w nim wynalazca butelki lejdejskiej Ewald Jürgen Georg von Kleist.

 

Wille ul. E.Orzeszkowej

KAMIEŃ WIELKI /Gross Cammin/

Wieś położona w gminie Witnica powiatu gorzowskiego. Wzmiankowana w 1295 rok. W 1333 roku część ziem we wsi należała do braci Heinricha, Gerharda i Nikolausa von Berwenitz/Perwenitz/. W 1337 roku wymienia się rody: von Berwenitz/Perwenitz/, de Sidow i de Malenow, które posiadały grunty we wsi Kamień Wielki. Około roku 1350 Johann de Perwenitz sprzedał swoje udziały we wsi Henningowi von Dannewitz. W 1486 roku wieś w posiadaniu rodu von Schӧnebeck. Posiadali grunty we wsi do XVIII wieku. Po wojnie trzydziestoletniej całkowicie opuszczona. W 1660 roku część dóbr należała do Hansa von Schlabrendorf, komendanta twierdzy Kołobrzeg, część majątku należała do Hansa Adama von Schӧning/1630/, właściciela Dąbroszyna. Od 1697 roku dobra kamieńskie w całości są w rękach właściciela Dąbroszyna, Johanna Ludwiga hrabiego von Schӧning(*1674-+1713). ożenionemu z hrabianką Juliane Charlotte von Dӧnhoff. Po jego śmierci Dąbroszyn odziedziczyła jedyna córka, wówczas czteroletnia, Louise Eleonore, która w wieku szesnastu lat wyszła za mąż za pułkownika Adama Friedricha von Wreech. Przypuszcza się, że dziewiętnastoletni wówczas następca tronu, Fryderyk późniejszy Fryderyk II po opuszczeniu więzienia kostrzyńskiego został kochankiem dwudziestoczteroletniej pani von Wreech. Po śmierci Louise Eleonore von Wreech majątek dziedziczą synowie: Friedrich i Ludwig von Wreech. Po śmierci Friedricha von Wreech 23.05.1785 roku majątek dziedziczy Ludwik von Wreech, który w 1786 roku otrzymał tytuł hrabiowski. W 1795 roku umiera ostatni z rodu von Wreech, hrabia Ludwik. Cały majątek przekazał synowi swej siostry, hrabiemu Bogislausowi Friedrichowi Carlowi Ludwigowi von Dӧnhoff(*14.05.1754-+10.01.1810) z Dӧnhoffstadt (dziś Drogosze, okolice Kętrzyna). Po jego śmierci w 1810 roku majątek odziedziczył jego jedyny syn, Stanislaus, który zmarł jako nieletni dnia 25.07.1816 roku. Majątek ten został podzielony pomiędzy jego córki: Amalię Constanze(*1798-+1879) i Rosalie Ulrike(*1789-+1863). Amalia Constanza w 1818 roku wyszła za mąż za Alexandra Wilhelma Friedricha Heinricha Conrada Antona barona von Romberg(*1783-+1833) i  odziedziczyła Kamień Wielki oraz Kamień Mały, natomiast Dąbroszyn przypadł Rozalie Ulrike, zamężnej od roku 1816 za Johannem Christophem Hermannem hrabim von Schwerin-Wolffshagen(*1776-+1858). Za rządów baronów von Romberg Kamień Wielki staje się samodzielnym majątkiem. Dnia 04.10.1838 roku przez małżeństwo córki właścicieli, Marianne Sophie Eleonore von Romberg z Conradem hrabią von Stolberg-Wernigerode, dobra w rękach hrabiów von Stolberg-Wernigerode, którzy w 1924 roku sprzedają dobra Towarzystwu Ziemskiemu “Eigene Scholle” z Frankfurtu nad Odrą. Po zakupieniu dóbr majątek został rozparcelowany. W 1929 roku wymieniana rodzina Brühe– właściciele, dzierżawcy? Nie wiadomo. 

Kamień Wielki- pałac

Kamień Wielki k.KostrzynaKamień Wielki1

Kamień Wielki- pałac od frontu

ZAŁOŻENIE PAŁACOWO-PARKOWE

Klasycystyczny pałac zbudowany na przełomie XVIII-XIX wieku. Murowany, piętrowy, założony na rzucie prostokąta, nakryty dachem mansardowym z lunetami. Elewacje ożywione poziomym boniowaniem i geometryczno-roślinnym fryzem międzykondygnacyjnym, południowa ponadto pozornym ryzalitem na osi. Obecnie w pałacu mieści się Dom Pomocy Społecznej. Rozległy park krajobrazowy założony w 1834 roku wg projektu Petera Josefa Lenne. W parku dwa stawy z wyspami, aleje, drzewa pomnikowe.

ZAMEK

Wg autora niemieckiego monografii Kamienia Wielkiego- Johannesa Mullera, prawdopodobnie na terenie wsi w średniowieczu istniał kamienny zameczek/wieża rycerska?/ położony nad stawem o nazwie Schaefer Pful, przy wylocie drogi na Kamień Mały. Głazy z obiektu wykorzystane zostały do budowy domu.

Kamien Wielki- dwor

W pobliżu pałacu na terenie folwarku stał dwór prawdopodobnie zarządcy majątku.

Kamień Wielki

Kamień Wielki2

kamien-wielki-1923-lubuskie