Rokosowo /Rogzow/

Rokosowo pow. Kołobrzeg, zachodniopomorskie

 

 

HISTORIA WSI

Wieś położona w gminie Sławoborze powiatu świdwińskiego. Początki wsi sięgają średniowiecza. Po raz pierwszy wymieniona w 1284 roku w związku z zakupem wsi przez konwent cysterek z Koszalina. W XIX wieku należała do rodu von Blanckenburg. Jako właściciela wsi wymienia się Henninga Dionysiusa von Blanckenburg. Od 1887 roku majątek w posiadaniu rodu von der Goltz. W 1910 roku właścicielem majątku był Rudiger von der Goltz oraz jego syn, Magnus. Majątek liczył wtedy 1193 ha gruntów. W 1928 roku właścicielem była wdowa po Joachimie von der Goltz, Margarete, z domu von Bassewitz, która zarządzała majątkiem do 1945 roku.

PAŁAC

Po 1945 roku po założeniu pałacowo-parkowym pozostały ruiny pałacu, park krajobrazowy oraz resztki zabudowań folwarcznych.

Blankenburg

Goltz hrabia 2

Goltz hrabia 1

Parnowo /Parnow/

HISTORIA WSI

Wieś położona w gminie Biesiekierz powiatu koszalińskiego. Początki wsi sięgają średniowiecza. W tym czasie w roku 1286 wymienia się rycerza Conradusa Pyrnow. Nazwa miejscowości po raz pierwszy pojawia się w 1311 roku. W 1415 roku była tu siedziba rodu von Hinze . Już w 1419 roku jako właścicieli wymienia się rodzinę von Heidebreck/Heydebreck/. Do XVIII wieku podział wsi na kilka własności , na początku XIX wieku udało się scalić większość ziem we wsi w jeden majątek należący do podporucznika Christiana von Heidebreck. Poza tym majątkiem przetrwał drugi , nazwijmy go majątkiem B, leżącym na południowo-zachodnim krańcu wsi. Prawdopodobnie należał do takich rodów jak: von Wacholtz, von Schultz. W 1910 roku 100 hektarowy majątek B należał do Wiily Hager`a. Majątek A należący do von Heidebreck, od 1905 roku jest w posiadaniu rodu von Kamecke. W 1910 roku jako właściciela majątku A wymienia się Albrechta von Kamecke. Majątek liczył wtedy 257 ha ziemi. W 1928 roku właścicielem połączonych majątków A i B był nadal Albrecht von Kamecke a majątek liczył 320 ha gruntów. Był on ostatnim właścicielem majątku do 1945 roku.

Parnowo-pałac

Pałac zbudowany dla rodziny von Heidebreck w drugiej połowie XIX wieku, był prawdopodobnie nową siedzibą rodową. Trzykondygnacyjny, zbudowany na planie wydłużonego prostokąta, z czterokondygnacyjną wieżą na planie kwadratu, podpiwniczony. Całość otoczona parkiem krajobrazowym o powierzchni 8 ha.

Prawdopodobnie na terenie majątku B stał dwór, jako stara siedziba rodu von Heidebreck. Jej ostatnim mieszkańcem był Karl Friedrich August hrabia von Heidebreck. Obecnie na miejscu założenia folwarcznego B stoi blok mieszklany oraz garaże.

 WachholtzHeidebreckKameckeKamecke hrabia

Parnowo 1938, zachodniopomorskie

Ostrowiec /Wusterwitz/ pow. Sławno

Wieś położona w gminie Malechowo powiatu sławieńskiego. Początki wsi sięgają XIV wieku. Po raz pierwszy wymieniona w roku 1345. W XV wieku była w rękach rodu von Ramel/1456/. W połowie XVII wieku własność rodu von Below, później von Podewils/1664/. Jako właścicieli wymienia się również rody: von Heydebreck, von Puttkamer, Marschall von Biebierstein, von Kleist. W 1858 roku majątek zakupił Oskar Schimmelpfennig. Pod koniec XIX wieku jest w posiadaniu księcia Hansa Heinricha XI von Pless. W 1910 roku należał do niejakiego Laube a majątek liczył 393 ha gruntów. W 1928 roku właścicielem jest Reinhold von Stenzel. Majątek liczył wtedy 641 ha ziemi, w tym 449 gruntów ornych. Kolejnym właścicielem majątku był Horst von Wolff, po nim wdowa Ursula z domu von Goerlitz. Po 1945 roku majątek przejęło Państwowe Gospodarstwo Rolne.

PAŁAC

Ostrowiec-pałac

Barokowy pałac wzniesiony na przełomie XVII i XVIII wieku na fundamentach starszej budowli. Budynek piętrowy, wzniesiony na planie litery „L”, podpiwniczony, kryty dachem czterospadowym. W otoczeniu resztki parku krajobrazowego.

DWÓR

 

 

 

Nosowo /Nassow/

Nosowo pałac

 

HISTORIA WSI

Wieś położona w gminie Biesiekierz powiatu koszalińskiego. Początki wsi sięgają XIV wieku, kiedy należała do rodziny Holken. Po jej wygaśnięciu staje się gniazdem rodowym dla rodu von Munchow. Własność ziemską we wsi posiadała również rodzina von Heydebreck. W XVIII wieku częste zmiany właścicieli. W 1779 roku dobra zakupuje rotmistrz Georg Christoph von Heydebreck z zastrzeżeniem zachowania prawa lennego dla rodziny von Munchow. W połowie XIX wieku na krótko dobra wracają do rąk rodu von Munchow, by ostatecznie stać się majątkiem w rękach barona von Sprenger. W 1910 roku jako właściciela wymienia się barona Dietricha von Sprenger. Majątek liczył wtedy 1050 ha, w tym 688 ha lasów. Po 1945 roku majątek przejęty przez Administrację Lasów Państwowych, od 1978 roku w rękach PGR w Stanominie. Od 1984 roku w posiadaniu Urzędu Wojewódzkiego w Koszalinie, od 2002 roku należy do Komendy Głównej OHP w Warszawie.

PAŁAC

Pałac wzniesiony w drugiej połowie XIX wieku dla rodziny von Sprenger. Murowany na kamiennych fundamentach, zbudowany na planie prostokąta z dwiema kwadratowymi wieżami od strony południowej oraz wieżą ośmioboczną od strony północnej. Do wejścia głównego prowadzą szerokie schody przeżucone nad niewielką fosą. Ciekawa bogata sztukateria oraz wystrój ścian pałacu. Obecnie pałac spełnia funkcję hotelu oraz Ośrodka Szkolenia i Wychowania OHP. Pałac leży w otoczeniu parku krajobrazowego o powierzchni 16 ha.

Prawdopodobnie we wsi stał zamek dla pierwszych właścicieli z rodu von Munchow. Lokalizacja nie znana.

Munchow

Heidebreck

 

 

 

Nosowo zachodniopomorskie

Świątki /Tempelhof/

Świątki zachodniopomorskie

HISTORIA WSI

Wieś położona w gminie Nowogródek Pomorski powiatu myśliborskiego. Pierwsza wzmianka pochodzi z połowy XIII wieku. Należała wtedy do joannitów. W 1765 roku jako właściciela majątku wymienia się Carla von Knoeringen. Pod koniec XVIII wieku należała do domeny królewskiej Karsko. Na początku XIX wieku należała do majątku w Nowogródku Pomorskim. Po podziale Nowogródka na dwie części, część  sprzedana w ręce prywatne, od 1845 roku nosi nazwę Tempelhof. W latach 20-tych XX wieku rozparcelowano majątek a w pałacu ulokowano dom starców. Po 1945 roku pałac zniszczony i rozebrany. Pozostałością są resztki fundamentów oraz resztki parku otaczający pałac.

Knoeringen

Robuń /Rabuhn/

Robuń Białogard, zachodniopomorskie

HISTORIA WSI

Wieś położona w gminie Gościno powiatu kołobrzeskiego. Po raz pierwszy wymieniona w 1276 roku. Należała do rodziny von Damitz. W 1725 roku kupiona przez Johanna von Westrop. W XVIII i XIX wieku częste zmiany właścicieli- wymienia się rody: von Wreech, von Liebeherr, von Ramel. Kolejnymi są rodziny von Gerlach i von Gaubecker, prawdopodobnie za których powstała nowa siedziba dworska.

DWÓR

We wsi neoklasycystyczny dwór zbudowany na przełomie XIX/XX wieku, prawdopodobnie na zrębach starszej budowli. Zbudowany na planie wydłużonego prostokąta, podpiwniczony, parterowy, z dwukondygnacyjnymi ryzalitami w narożnikach. W otoczeniu dworu niewielki park z końca XIX wieku oraz zabudowania folwarczne. Zaadoptowany na mieszkania pracownicze Zakładu Rolnego w Robuniu.

Damitz 1

 

Wreech

RamelLiebeherr

 

 

Gerlach

Raszowa Mała /Klein Reichen/

Raszawa Mała-pałac

 

HISTORIA WSI

Wieś położona w gminie i powiecie lubińskim. Po raz pierwszy wymieniona w roku 1267 ale prawdopodobnie dotyczyło to Raszowej. O podziale wsi na Raszową i Raszową Małą po raz pierwszy wspomniano w 1577 roku.  W 1830 wieś należała do Dunckel`a, później do Julisa Gloetzer`a wzmiankowanego w 1886 roku. W latach 1891-1905 właścicielem jest Hermann Klemm, w latach 1909-11 w rękach Adalberta Mehl`a, rotmistrza dragonów z Baden-Baden. W latach 1911-37 w posiadaniu rodziny Westphal.

WIEŻA RYCERSKA

Na południowo-wschodnim krańcu wsi resztki wieży rycerskiej z XIII-XIV wieku.

DWÓR

Zbudowany prawdopodobnie w drugiej połowie XIX wieku, bardzo skromny, przebudowany. W otoczeniu zespół budynków folwarcznych oraz skromne założenie parkowe.

Raszawa Mała dolnośląskie

Pieszcz /Peest/

Wieś położona w gminie Postomina powiatu sławieńskiego. Po raz pierwszy wymieniona w 1335 roku kiedy była siedzibą pomorskiego rodu von Below. W 1627 roku Jacob Derung von Krockow-Wickerode żeniąc się z Barbarą von Below przejmuje majątek i daje początek pieszczańskiej linii rodu von Krockow- von der Wickerau hrabia von Krockow. W 1637 roku dochodzi do podziału majątku na część A i B. Majątek A należał do rodziny von Krockow, majątek B nadal do rodziny von Below. W XVIII wieku wymienia się jako właściciela majątku A- Heinrich Joachim Reinhold von der Wickerau hrabia von Krockow. Na początku XX wieku(1905) dobra w rękach Ernsta von der Wickerau von Krockow. Ostatnim właścicielem majątku A w 1945 roku był Hans hrabia von der Wickerau von Krockow. Majątek B w 1847 roku od rodziny von Below zakupuje Johann Ferdinand Zarnke. W drugiej połowie XIX wieku i na początku XX wieku częste zmiany właścicieli. W 1905 dobra B w posiadaniu rodziny Liphardt. W 1918 roku majątek B jest własnością Williama von Simpson. Pod koniec I wojny światowej majątek zakupił Joachim von Deicke(Deike), będący właścicielem majątku do 1945 roku.

Pałac-majątek A

W 1854 roku zbudowano pałac z czerwonej cegły w stylu neogotyckim na planie prostokąta. W 1945 roku w pałacu stacjonowały wojska radzieckie. W latach 50-tych pałac służył za magazyn zbożowy. W latach 80-tych był już ruiną, którą za zgodą władz konserwatorskich oraz miejscowych został rozebrany. Pozostałością po założeniu jest niszczejący park krajobrazowy o powierzchni 1,4 ha oraz ruiny zabudowań gospodarczych dawnego majątku. W parku znajduje się też nagrobek Ernesta Heinricha von Below.

Pieszcz, zachodniopomorskie

Pieszcz-dwór

 

Dwór-majątek B

Wybudowany pod koniec XIX wieku, parterowy, kryty dachem dwuspadowym z naczółkami i dwoma skrzydłami bocznymi. Ciekawa drewniany wystrój zewnętrzny nawiązujący do stylu tyrolskiego. Obecnie zamieszkały, z licznymi przeróbkami z likwidacją i dewastacją detalu architektonicznego. Dwór otacza park krajobrazowy prawdopodobnie założony pod koniec XIX wieku o powierzchni 4,27 ha, zdewastowany.

Pieszcz 1934, zachodniopomorskie

PIEŃKOWO /Pennekow, Seehof/

Wieś położona w gminie Postomino powiatu sławieńskiego. Po raz pierwszy wymieniona w roku 1308 kiedy należała do klasztoru cystersów z Bukowa Morskiego. Kolejnym właścicielem wymienianym w XV wieku w był Wulfold von Below. Do rodu von Below wieś należała od 1460 do 1920 roku. Z innego źródła posiadali miejscowość od 1409 roku. Z tego rodu wymienić należy:  Gerda zmarłego ok. 1486 roku, Heinricha żyjącego w XVI wieku, Tӧnniesa zmarłego ok. 1553 roku, Crispina zmarłego ok. 1580 roku, Tӧniessa żyjącego w XVII wieku, Feliksa zmarłego ok. 1642 roku, Antona Jakoba żyjącego w XVIII wieku, Heinricha zmarłego w 1855 roku, Gerharda zmarłego w 1866 roku, Marie von Below, z domu von Bentivegni, zmarłą w 1905 roku, Heinricha zmarłego w 1907 roku, Gerda zmarłego w 1918 roku. Po nich majątek przejął Hans Schach von Wittenau ożeniony z Sybille z domu von Below(ur. 1900r.), która była ostatnią właścicielką majątku do 1939 roku. W XVIII wieku we wsi były trzy folwarki- Seehof(Stawisko), Heinrichfeld(Budzisław) i Wladfelde. Pod koniec XIX wieku we wsi były dwa folwarki- w centrum wsi z dworem, „starszy” i Seehof/Stawisko/ nad jeziorem, z pałacem, siedzibą właścicieli. Po 1945 roku majątek znacjonalizowano. Jako właścicieli ziemskich we wsi (poza rodziną von Below) wymienia się rodzinę von Lettow. W 1574 roku lenno na terenie wsi posiadała rodzina von Wolde(Wolden).

Majątek

Na terenie wsi majątek. Zachowało się czytelne podwórze folwarczne oraz budynki gospodarcze.

Dwór

PAŁAC

Pięknie położony pałac eklektyczny z elementami secesji, zbudowany w połowie XIX wieku, przebudowany w latach 1905-06 przez ówczesnego właściciela Heinricha von Below. Zbudowany na planie prostokąta, murowany, dwukondygnacyjny, podpiwniczony. Po nacjonalizacji w rękach PGR, zaadoptowany na mieszkania i biura gospodarstwa rolnego. Po 1990 roku w rękach prywatnych, remontowany. W otoczeniu pałacu park krajobrazowy o powierzchni 7,39 ha, początkowo założony w stylu angielskim.

 

 

Krokowa /Krockow/

Wieś gminna położona w powiecie puckim. Stara wieś, która od XII wieku do 1772 roku należała do Krokowskich herbu własnego. Po wygaśnięciu polskiej linii rodu, Krokowa przeszła w ręce zniemczonej linii von Krockow. W ich rękach miejscowość była do 1945 roku.

PAŁAC

Istniejący do dzisiaj obiekt budowany był bez przerwy od XIV do XVIII wieku, uzyskując obecny wygląd w wieku XVIII.  Po opuszczeniu pałacu przez rodzinę von Krockow w 1945 roku, majątek znacjonalizowano. Przez lata pałac mieścił w swoich murach Zakład Hodowli Roślin oraz Kaszubski Dom Kultury. Nie remontowany popadał w ruinę. W 1990 roku odrestaurowany przez polsko-niemiecką fundację w skład której wchodzą członkowie dawnych właścicieli. Obecnie pełni funkcję luksusowego hotelu oraz muzeum przede wszystkim rodu von Krockow.

 

Dargocice /Eickstedtswalde/

Gargocice pow. Sławno, zachodniopomorskie

 

HISTORIA WSI

Wieś położona w gminie Gościno powiatu kołobrzeskiego. W 1308 roku wieś należała do kapituły kolegiaty kołobrzeskiej. W 1828 roku nowym właścicielem wsi zostaje Heinrich von Eickstedt, właściciel Wartkowa. Od 1829 roku buduje nową siedzibę dworską. Od 1834 roku wieś przyjmuje nazwę  Eickstedtswalde.

Eickstedt

Bonin

Bonin-pałac

 

HISTORIA WSI

Wieś położona w gminie Manowo powiatu koszalińskiego. Po raz pierwszy wymieniona w 1300 roku. W 1385 roku należała do Dubesława von Kleist, który sprzedał ją cysterkom z Koszalina. Przez kilka wieków należała do rodu von Bonin, kóry stąd się wywodził. Wieś utracili w 1736 roku. Na początku XX wieku należy do rodu von Wahnschaff.

PAŁAC

Pałac zniszczony w 1945 roku przez wojska radzieckie. Na miejscu pałacu wybudowano budynek administracyjno-mieszkalny. W otoczeniu park krajobrazowy powstały na przełomie XVIII/XIX wieku.

Bonin-schody pałacowe

Kleist

 

von Bonin7Bonin 1