ŻÓŁTE/Schilde/

Wieś położona w gminie Drawsko Pomorskie powiecie drawskim. Po raz pierwszy wzmiankowana w 1337 roku. W 1551-1584 w posiadaniu rodu von Horn. W latach 1574-1750 wieś należała do rodu von Birckholtz. W 1612 roku umiera właściciel wsi, Friedrich von Birckholz. W 1710 roku fundatorem kościoła był Carl Berndt von Birckholz, zmarły w 1746 roku. W 1804 roku majątek w posiadaniu rodziny von Sobbe. W 1809 roku właścicielką była wdowa po majorze von Sobbe, z domu von Manteuffel. W latach 1818-1939 dobra posiadała rodzina Krappe– wzmiankowany Ernst Gustav, i Erich. W latach 1893-1905 Franz Krappe posiadał folwark-majątek Grzybowo(Charlottenhof), wcześniej go dzierżawił a sam majątek wchodził w skład dóbr majątku w Żółtych.  Później ten majątek należał do Otto Reichardt w latach 1914-1939.

Dwór

Dwór nie istnieje. Po założeniu zachowała się oficyna, resztki zabudowy folwarcznej oraz parku dworskiego.

 

BORZĘCINO/Borntin/

Wieś położona w gminie Barwice powiatu szczecineckiego. Od XVI do XVIII wieku własność rodu von Zastrow. Na początku XVIII wieku właścicielem był Landrat Caspar Heinrich von Zastrow, zmarły w 1737 roku. Kolejnym był Matthias Ludwig von Zastrow. Około 1783 roku właścicielem był George Heinrich von Zastrow. W latach 1854-1862 majątek należał do rodu von Borwitz– z tego rodu wymienione Maria i Emilie. Później dobra domeną państwową. Od 1879 roku dobra w posiadaniu rodziny Snethlage.  W latach 1892-96 należał do kapitana D. Moritza Snethlage. Później w posiadaniu Gerharda Snethlage.

Dwór

 

 

 

W 1945 roku dwór zajęty przez wojska radzieckie spłonął. W 1947 roku w gestii Państwowych Nieruchomości Rolnych a następnie w posiadaniu PGR. Założenie powstałe w XIX wieku za czasów generała w stanie spoczynku Gerharda Snethlage. Po założeniu zachowały się budynki gospodarcze z budynkiem administracji majątku oraz resztki parku krajobrazowego.

 

BOBOLICZKI

Wieś położona w gminie Bobolice powiatu koszalińskiego. We wsi park z połowy XIX wieku i dwór z końca XIX wieku z budowany przez rodzinę von Gerchow. Obecnie Gospodarstwo Agroturystyczne „Dworek w Bobolicach”. W 1914 roku majątek o areale 180,5 ha należał do rodziny Ihlenburg. W 1929 roku majątek o powierzchni 217 ha należał do rodziny Zäh.

Dwór

Dwór na pocztówce z 1903 roku znacznie odbiega swoją strukturą od obecnie istniejącego.

ZARAŃSKO /Sarranzig/

Wieś położona w gminie Drawsko Pomorskie powiatu drawskiego. Po raz pierwszy wymieniona w 1254 roku kiedy Warcisław III nadał grunty zwane „desertum Sarcthicze” cystersom w Białoboku. Na początku XVI wieku należał do rodu von Borck. W latach 1608-1852 należała do rodziny von Wedel. W 1724 roku siedziała tu rodzina von Burgsdorf. W 1842 roku majątek należał do rodziny von Knebel. W 1884 roku główny majątek należał do rodziny von Wedel z Koszalina. W 1928 roku wymieniono 3 majątki należące do: Paula Fritze, później do Ulricha Fritze, Emila Hessa i Ernesta Barza.

Dwór

Po założeniu zachował się park krajobrazowy o pow. Ok. 2,5 ha.

STRZMIELE /Stramehl/

Wieś położona w gminie Radowo Małe powiatu łobeskiego. Po raz pierwszy wzmiankowana w 1282 roku kiedy należała do Borka I(późniejszy von Borck-Borcke). Wg innych źródeł informacja o wsi pojawiła się w 1288 roku. W tym czasie miejscowość nosiła nazwę „ Wilcza Góra(Wolfsberg). Borke I miał dwóch synów: Jana i Jakuba oraz Mikołaja(ur. w 1295 r.). Ród von Borck(Borcke) posiadali majątek do 1714 roku. Z tego rodu wymieniony Matzko von Borck(Matzke von Borcke, Matzke Bork, Maćko Bork(ok. 1360-ok.1426), syn Borka von Borcke, ojciec Matzka von Borcke i pradziad Sydonii von Borck, która została ścięta w 1620 roku, który sprzyjał Polsce. W 1614 roku wymieniana również rodzina von Versen. W 1714 roku wieś zakupił Adrian Bernhard von Edling, który zbudował nowy dwór. Wg L. von Ledebura rodzina von Borcke posiadała majątek do 1730 roku. W latach 1672, 1700 dobra na terenie wsi posiadała rodzina von Thun(Herb- w błękicie trzy poprzeczne złote strumienie). W 1742 roku majątek zakupił Jan Fryderyk Loeper. W 1780 roku Johann Georg Loeper przebudował dwór. W 1786 roku został nobilitowany. Rodzina von Loeper posiadała majątek  do 1945 roku.

Zamek

W XIII wieku stał tu zamek składający się z zamku wysokiego i niskiego tzw. podzamcza. W pobliżu zamku rozwinęła się osada. W 1338 roku zamek został najechany i zniszczony z rozkazu księcia Barnima III Wielkiego. Odbudowany i ponownie zamek został spalony w 1393 roku przez Krzyżaków. Odbudowany. Warownia znajdowała się w zakolu rzeczki a jego fragmenty zachowały się do dzisiaj. Był on otoczony fosą murem i wałem. Na zamku znajdował się dwukondygnacyjny budynek mieszkalny. Borckowie opuścili nowo postawiony zamek w XVI-XVII wieku.

Dwór

Nowy właściciel od 1714 roku Adrian Bernhard von Edling wybudował nowy dwór. W 1780 roku kolejny właściciel Johann Georg Loeper rozbudował dwór. Kolejna modernizacja budynku nastąpiła w XIX wieku. Po 1945 roku dwór użytkowany przez gminę Radowo Małe jako budynek mieszkalny. Od 1966 roku dwór nie zamieszkały popadający w ruinę. Od 1987 roku obiekt w rękach Archiwum Państwowego, które rozpoczęło remont budynku. Podczas remontu zlikwidowano klasycystyczny ganek, rozebrano historyczne schody z 1780 roku oraz dokonano zmiany w otworach okiennych. W latach 2005-2010 splantowano szesnastowieczną fosę. Po zachodniej stronie dworu w zakolu niewielkiego strumyku zachowały się relikty zamku. Obok pozostałości parku z aleją dojazdową. Obok dworu resztki założenia folwarcznego.

 

RECZYCE /Eisenhammer/

Wieś położona w gminie Boleszkowice powiatu myśliborskiego. Początki wsi sięgają 1755 roku, kiedy nad rzeką Myślą założono kuźnicę w celu przetwarzania surówki z huty witnickiej. Przy wybudowanej hucie powstała osada. Od 1756 roku kuźnia przechodzi w ręce państwowe i taki stan rzeczy istnieje do 1858 roku, kiedy zakład zostaje zakupiony przez rodzinę Motz z Kostrzyna. Posiadają zakład do 1945 roku.

Willa

 

 

 

 

WAPNICA /Ravenstein/

Wieś położona w gminie Suchań powiatu stargardzkiego. Po raz pierwszy wzmiankowany w 1299 roku. W tym czasie wieś należała do rodu von Ravensten(Ravenstein), a w 1321 roku wymieniony rycerz Wolter de Ravensten. W latach 1338-1499 wieś należała do rodu von Güntersberg ale w innej pracy podane, że już w 1336 roku wymieniona została Janeke van Gunthersberge  a w 1338 roku Gunther i Walter von Guntersberg. W latach 1569-1582 wieś w rękach hrabiów von Eberstein. W 1582 roku wymieniony hrabia Ludwik von Eberstein.  Kolejno wieś należała do rodu von Massow a następnie do rodu von Damitz, który w 1654 roku sprzedał dobra Davidowi von Braunschweig. W 1703 roku rodzina von Braunschweig przekazała majątek państwu. Do 1945 roku majątek stanowił domenę państwową, wydzierżawianą kolejnym dzierżawcom. W latach 1879-1928 dzierżawcą była rodzina Kieckebusch- wymieniony Victor w XIX w, Fritz w XX wieku.

Zamek

Zbudowany za czasów rodu von Ravensten pod koniec XIII wieku, zburzony, odbudowany przez rodzinę von Güntersberg, która w 1338 roku otrzymała od margrabiego brandenburskiego zgodę na odbudowę zamku. W 1478 roku doszło do zburzenia budowli przez elektora brandenburskiego Albrechta Achillesa. Obecnie są to ruiny położone na półwyspie(dawniej wyspie), zbadany w latach 70-tych XX wieku. W 1840 roku przeprowadzono przez teren zamkowy drogę.

Dwór

Nie istnieje. Po założeniu zachowały się przebudowane budynki gospodarcze.

 

TRZEBIATÓW /Treptow bei Stargard/

Wieś położona w gminie Stargard powiatu stargardzkiego. Początkowo stanowiła własność rodu von Wedel, właścicieli pobliskiego Krępcewa. W XIV wieku należała do rodziny von Schӧnebeck. Po raz pierwszy wzmiankowana w 1373 roku, kiedy bracia Degenhard i Jakob von Schönebeck sprzedali wieś augustianom ze Stargardu. W 1569 roku klasztor przekształcono w domenę i na przełomie XVI i XVII wieku utworzono majątek będący własnością państwa ale w 1563 i w latach 1601-1743 część wsi w rękach rodu von Kosecke(Kӧseken). W latach 1787-1789 dobra w rękach rodu von Mellenthin(Mellentin). W 1827 roku majątek zakupił radca stanu Bethe, który w 1839 roku sprzedał majątek kupcowi z Lipian, niejakiemu Schutze. W 1845 roku właścicielem był Zeitz, w 1852 roku A.F. Schumann, w 1865 roku Kaufpreis. W latach 1879-1905 właścicielem był Robert Schmidt, wymieniany w 1892 roku, w latach 1914-1928 dobra w rękach Maxa Hertsch(Hartsch), w 1939 roku Joachima Lipke. Po wojnie utworzono tutaj PGR, który od 1971 roku włączono do Kombinatu w Pęzinie.

Pałac

Zbudowany w 1858 roku. Budynek zbudowany na planie prostokąta, podpiwniczony, dwukondygnacyjny, kryty dachem dwuspadowym, z dwoma ryzalitami. Obecnie hotel z restauracją „Akacjowy Dwór”.

WIELICHÓWKO /Münsterberg/

Wieś położona w gminie Kobylanka powiatu stargardzkiego. Majątek w latach 1879-1893 należał do Hugo von Knobelsdorff-Brenkenhoff. W 1905-1914 roku dobra w rękach rodziny Burmeister. W 1921 roku majątek należał do Wilhelma Grabow. W latach 1928-1930 właścicielem był Friedrich von Mutius urodzony w 1873 roku. Ostatnim właścicielem dóbr w latach 1935-1939 był Wilhelm von Bodien, urodzony w 1906 roku.

Pałac

 

 

 

 

Pałac nie istnieje. Po założeniu zachowały się resztki parku krajobrazowego.

ROŻNOWO ŁOBESKIE /Rosenow/

Wieś położona w gminie Łobez powiatu łobeskiego. Stare lennom rodu von Borcke. Posiadali majątek w 1493 i w 1590 roku. W 1542 roku na terenie wsi lenno posiadała rodzina von Dewitz. W 1720 roku wieś należała do rodziny von Podewils. W 1754 roku wieś należała do rodziny von Birckholtz. Około 1754 roku wieś nabył starosta Joachim Abraham von Oesterling, notowany jako właściciel jeszcze w 1782 roku. Prawdopodobnie posiadał majątek do 1783 roku. W 1801 roku majątek należał do rodziny von Natzmer. W 1804 roku majątek należy do Ludwiga von der Marwitz. Posiadał majątek w latach 1802-1805. Od 1853 roku właścicielem był Spieker. W latach 1884-1896 dobra należą do rodziny Gerstenberg, w 1886 roku właścicielem był Acxel Gerstenberg(ur. 1867r.). W latach 1932-1939 dobra w rękach Helmutha von Wissmann.

Pałac

 

 

 

 

Na terenie wsi ruina pałacu z XVIII wieku oraz park krajobrazowy.

KOMOROWO /Kummerow, Cummerow/

Wieś położona w gminie Polanów powiatu koszalińskiego. Założona w XIII/XIV wieku, własność rodu von Cummerow. Od XVI wieku lenno rodu von Podewils. Posiadali majątek do 1853 roku. W 1724-1736 część wsi stanowiła własność rodu von Lettow. W latach 1884-1905 własność Ernsta Dommengela. W latach 1914-1921 majątek w posiadaniu Paula Grahle. W 1928 roku majątek w posiadaniu firmy Bauernland GmbH Berlin. W latach 1937-1945 majątek należał do spółki Pommersche Saatzucht GmbH.

Dwór nie istnieje. Resztki parku krajobrazowego.

KĄKOLEWICE /Kankelfitz/

Wieś położona w gminie Węgorzyno powiatu łobeskiego. Wzmiankowana w 1433 roku(Ventzlaff Kanckelfytcze). Od 1575 roku dobra w rękach rodu von Borck(Borcke). Major Andreas Matthias von Borcke(1688-1740) odziedziczył Kąkolewice po swoim ojcu a sąsiednią wieś, Lesięcin otrzymał po swoim wuju, generale poruczniku Ernsta Matthiasa von Borcke. Jego syn, Wilhelm Friedrich Leopold von Borcke(1737-1787) odziedziczył wieś jako dziecko. Jego opiekunowie w 1744 roku sprzedali wieś generałowi majorowi Johannowi Ernstowi von Alemannowi(1684-1757). Jego żoną była Abigall Elisabeth von Borcke(zm.1759), która po śmierci męża odziedziczyła majątek. W 1766 roku Wilhelm Friedrich Leopold von Borcke odkupił majątek. Majątek odziedziczył syn Wilhelma Friedricha Leopolda i Friederike Gottliebe Tugendreich, z domu von Winterfeld, Ernst August Philipp von Borcke(1766-1850). Był dwukrotnie żonaty: 1-mo z córką szczecińskiego kupca o imieniu Sanne, 2-ndo z Auguste Henriette, z domu von Kleist. Kolejnymi dziedzicami byli: Hermann zmarły w 1870 roku, Werner(1858-1890), Louis(1858-1892), Richard zmarły w 1919 roku, Elisabeth , z domu von Kaehne(urodzona w 1859 roku). Posiadali wieś do 1939 roku.

Pałac

 

 

 

Zbudowany w XVIII wieku, przebudowany. Obecnie zachowały się tylko piwnice.