DĘBÓWKO /Eichvorwerk/

Wieś położona w gminie Przytoczna powiatu międzyrzeckiego. Dawny folwark należący do majątku w Przytocznej. W 1845 roku własność von Broecker. W 1896 roku należał do właściciela Goraja i Przytocznej Rudolpha Schulz-Boossena z Bossen koło Frankfurtu nad Odrą. Administratorem majątku był August Witte junior. Od początku wieku w rękach Augusta Lamprechta Rospatt, nobilitowany w 1909 roku. Wymieniony w spisie właścicieli w 1907 i 1913 roku. Majątek przejął po teściach- ożenił się z Gertrudą Schulz-Boossen. A.L. von Rospatt zmarł w 1942 roku w Przytocznej.

FOLWARK

Po założeniu zachowały się budynki gospodarcze.

debowko-1934-lubuskie

DOBROJEWO /Johanneswunsch Vw./

Wieś położona w gminie Skwierzyna powiatu międzyrzeckiego. Przy drodze istniało założenie folwarczne. Folwark założony w 1788 roku przez syna na prośbę zmarłego w 1785 roku właściciela Murzynowa, Johanna Eberharda Meyera von Schӧning. W 1914 roku oraz w 1929 roku wchodziło w skład majątku w Murzynowie należącym w tym czasie do kapitana Juliusa Delius.

dobrojewo-folwark-1933-lubuskie

DREZDENKO-HOLM

Na południowo-wschodnim krańcu miasta, przy obecnej ulicy Chełm Drezdenecki, pozostałości po założeniu dworsko-folwarcznym. W XIX wieku majątek był własnością rodziny von Sydow(1857). W 1879 roku majątek obejmował 1330ha gruntów pod nadzorem Nachlass. Do majątku wchodziły dobra Słonów(Schlanow) i Stare Drezdenko(Amt Driesen). W 1896 roku własność barona von Gustedt, właściciela majątku w Radowie i Słonowie. Na początku XX wieku dobra są własnością firmy budowlanej z Berlina Neue Berliner Baugesellschaft . Po 1910 roku właścicielem majątku był właściciel Radowa, Max Kurth ale już w 1914 roku majątek o powierzchni 325ha należał do porucznika, późniejszego kapitana w stanie spoczynku Edmunda Nehring. Wymieniony jako właściciel w spisie z 1929 roku, którego majątek obejmował 325ha ale już w tym samym roku majątek zakupuje Otto Pahl, właściciel Radowa.

ZAŁOŻENIE DWORSKIE

Pozostałością po założeniu jest parterowy skromny budynek prawd. dwór, kryty dachem naczółkowym. Obok budynki gospodarcze zbudowane z kamienia polnego oraz cegły.

drezdenko-holm-1941-lubuskie

DOBRA SZCZECIŃSKA /Daber/

Wieś gminna położona w powiecie polickim. Po raz pierwszy wymieniona w 1269 roku. W tym czasie była własnością księcia Barnima I. Żona Barnima I, Mathilda, matka Ottona I przekazała wieś swoim wnuczkom, Mechtildzie i Beatrix, córkom Mirosławy, mniszkom klasztoru cysterek w Szczecinie. Po ich śmierci wieś przechodzi zgodnie z testamentem Mathildy na rzecz klasztoru cysterek w Szczecinie(1304,1306). Część gruntów otrzymała kolegiata Mariacka w Szczecinie(1334,1336). W XIV wieku część wsi w rękach rodu rycerskiego Nemeke(Nemeken). Książę Świętobor w 1373 roku potwierdza nadania we wsi dla Petrusa von Nemeken. Pisownia nazwiska była różna-Nemeke, Nemeken, Niemez. W 1517 roku bracia Hans i Christoph von Nemeken otrzymali od księcia Bogusława X w lenno wieś Dobrą. W 1519 wymienia się braci Clausa, Christopha i Jürgena von Nemeken oraz Bertolda von Ramin, któremu bracia odsprzedali część gruntów we wsi za 350 florenów.  W 1526 roku dobra Bertolda von Ramin przejmuje Vivigenz I von Eickstede, ożeniony z córką Bertolda Anną(Ursulą). W 1557 roku część dochodów ze wsi czerpie klasztor św. Jana ze Szczecina. W 1568 roku część wsi w rękach Christopha von Nemeken i jego czterech synów: Heinricha, Richarda, Christopha i Thile`a, który po śmierci ojca przejmuje dobra rodzinne. Z powodu kłopotów finansowych w 1621 roku Thile von Nemeken sprzedaje część gruntów rodzinie von der Heide, które później prawdopodobnie zostały wykupione przez rodzinę von Ramin. Thile von Nemeken miał trzech synów: Heinricha, Christopha i Henninga oraz osiem córek. Po śmierci Thile`a von Nemeken zadłużone dobra przejmuje syn, Heinrich von Nemeken. Po jego śmierci majątek w rękach kapitana Jacoba Rebenstock , który ożenił się z wdową po Christophie von Nemeken. Wdowa posiadająca prawo do majątku po zmarłym mężu, Christophie, sprzedaje je Jacobowi Gabrielowi Hinz. W 1698 roku umiera ostatni z rodu von Nemeken. Ich dobra przejmuje zarząd komisaryczny powiatu Random, który przekazał następnie majątek Bogusławowi Ernestowi von Ramin(+1727). Po nim majątek przejmuje jego brat, Bernd Ludwig von Ramin a następnie syn Bernda, Jürgen Bernd von Ramin. Ta linia pochodziła z Buka. Od 1776 roku majątek jest w posiadaniu Karla Bogusława von Ramin, który w 1778 roku dokonał podziału majątku, dopuszczając dziedziczenie w linii żeńskiej. W ten sposób w 1804 roku majątek był w posiadaniu Margareth Beaty Lousy von Rohr, z domu von Ramin i Anny Caroliny von Plӧtz, z domu von Ramin( w tym czasie była już wdową), córek Carla Bogislawa von Ramin.  Współwłasność posiadały również dzieci w/w pań. Z rejestru z 1828 roku wynika, że od 1828 roku na majątku zamieszkiwał Ludwig von Ramin, którego następcą od 1833 roku był małoletni syn, Albert Friedrich Constantin von Ramin. Na krótko majątek z niewiadomych przyczyn w 1847 roku znalazł się w rękach Hermanna Emila Brandt, który w 1845 roku od króla Fryderyka Wilhelma otrzymał przywilej szlachectwa  z nowym nazwiskiem von Brandeck-Nadrense. Od 1859 roku ponownie własność rodziny von Ramin. Właścicielem był w tym czasie dyrektor kamery Eduard von Ramin. Ostatnim właścicielem z rodu von Ramin był w 1892 roku Max von Ramin. Po wygaśnięciu lenna rodu von Ramin na początku XX wieku i rozparcelowaniu ich dóbr, majątek z dworem w 1905 roku posiadał Max Wachsmuth, w 1910roku Ferdynand Finger, a jego majątek liczył wtedy 341 ha gruntów. Ostatnim właścicielem był Carl Borchart, a dobra liczyły w 1928 roku 350 ha gruntów. Po 1945 roku majątek przejęty przez Skarb Państwa. Na jego terenie utworzono, działające do lat 90-tych XX wieku PGR.

ZAŁOŻENIE DWORSKIE

Założenie powstało w XVIII wieku, położone było na południowym krańcu wsi i składało się z dworu, parku i budynków gospodarczych. Dwór zbudowany w XVIII wieku, rozbudowany w XIX wieku o skrzydło boczne i wieże, rozebrany w 1969 roku. Położony był w parku krajobrazowym, obecnie po rewitalizacji w rękach prywatnych. Od strony północnej parku dziedziniec folwarczny. Z dawnego zespołu folwarcznego pozostał budynek gorzelni oraz młyn.

dobra-szczecinska-1921-zachodniopomorskie

DERKACZE /Vw.Dicking/

HISTORIA WSI 

Wieś położona w gminie Dobiegniew powiatu strzelecko-drezdeneckiego. Powstała na terenie folwarku założonego prawdopodobnie na początku w XVIII wieku. W 1715 roku właścicielką folwarku była Pani von Hoffstädt. Od 1718 roku majątek należał do Friedricha Prophalus z Drezdenka. W połowie XVIII wieku majątek zakupiła rodzina von Waldow, właściciele Wołogoszczy i Mierzęcina. Byli właścicielami do 1945 roku.

Waldow (3)

 

ZAŁOŻENIE DWORSKO-FOLWARCZNE

 W centralnej części wsi na niewielkim wzniesieniu stoi dworek byłego zarządcy folwarku, przebudowany. Już w XVIII wieku mowa jest o siedzibie dworskiej. Możliwe, że obecna stoi na fundamentach starszej budowli. W sąsiedztwie reszki założenia parkowego. Poniżej wzniesienia widoczne resztki założenia folwarcznego z: podwórzem, ruiną stodoły i datą jej budowy-1869, prawdopodobnie z tego samego okresu stojący obok budynek stajni, obecnie w ruinie. Z tyłu stodoły i stajni niewielki staw.

dsc_0123 dsc_0122 dsc_0117dsc_0119dsc_0120
dsc_0121 dsc_0105 dsc_0107
dsc_0109
dsc_0110 dsc_0111
dsc_0116
dsc_0114

derkacze-1934-lubuskie

 

DOBRZYŃ /Dobers/

Wieś położona w gminie Przewóz powiatu żarskiego. Po raz pierwszy wymieniona w 1417 roku pod nazwą Doberwys. Później wielokrotnie wymieniana pod różnymi nazwami: Dabrawiss(1420), Dobirwiss(1421), Dobrwuss(1424), Doberwitz(1506), Doberwes(1509), Dobris(1510), Doberus(1517), Dobritsch(1670), Dobersch(1785). Wieś była podzielona na dwa majątki: Dolny i Górny, które zostały scalone w 1742 roku. Na początku XV wieku wieś należała do rodu von Haugwitz. W 1417 roku stała się własnością Nickela von Kottwitz. Ostatnim właścicielem wsi z tego rodu był Christoph von Kottwitz, stracony razem z bratem, Kacprem w 1510 roku za pomoc rycerzom-rozbójnikom. W 1517 roku wieś zakupiona przez radę miejską Zgorzelca. Należała do mieszkańców zgorzeleckich do 1521 roku, kiedy została zakupiona przez rodzinę von Haugwitz z Wykrotów. Na początku XVII wieku należała do rodziny von Rogewitz. Później wieś była w posiadaniu rodów:von Lӧben, von Uechtritz, von Bibran(1638-1801). W 1720 roku wzmiankowana rodzina von Blankenstein. W połowie XVIII wieku należy do Adama von Woyski(Woiski) herbu Wieniawa, zniemczonego szlachcica herbu Wieniawa. Przez L. von Ledebura wymieniony w roku 1787 – 1796. Na początku XIX wieku majątek posiadała rodzina von Rabenau wymieniona w latach 1801 -1822, wymieniony Carl Friedrich von Rabenau.oraz Carl Gottlob. W 1845 roku Knie wymienia barona Karla von Rabenau.  W kolejnych latach częste zmiany właścicieli: Wendler(1857), Andreä(1870-76), Gerstein(1880-1892), Orlop(1898-1912)- wymieniony Max Orlop(zm.1908), jego majątek w 1902 i 1905 roku obejmował 261ha oraz Maria, z domu von Clausewitz, ur. 1865,  Hermann Goedecke(1912), Gabriel(1917), Schwietzke(1920,1921), Hoffmann(1926), Schumann(1930 -1937).

Haugwitz (4)

Kottwitz (2)

Loeben (6)

Uchtritz

Rabenaw

Założenie dworskie

 

 

 

 

Dwór nie zachował się. Z założenia istnieje budynek gospodarczy, komin po gorzelni oraz resztki ogrodzenia.

Dobrzyń 1929, lubuskie

Dalewo /Dahlow/

Wieś położona w gminie Marianowo powiatu stargardzkiego. Po raz pierwszy wymieniona w 1374 roku. Początkowo była lennem rodu von Wedel, później wieś podzielona pomiędzy rody von Wedelvon Schönebeck. W 1374 roku część wsi ród von Schönebeck przekazał klasztorowi augustianów ze Stargardu. W 1378 roku cysterki z Marianowa odkupiły część wsi od Henninga Welcoma(Welzow). W XVII wieku nie ma wzmianki o rodzie von Schonebeck na Pomorzu. W 1628 roku mowa o Martenie von Wedel z Dzwonowa oraz Dinies von Wedel z Rosowa posiadający jeszcze gruntu we wsi. W 1684 roku właścicielem majątku był pułkownik Adam Reinhard von Molzahn(Moltzahn, Maltzan). W połowie XVIII wieku ¾ wsi należało do Adama Jürgena von Maltzan, który w 1756 roku liczył sobie 74 lata. Po nim majątek dziedziczy syn, porucznik August von Maltzan. W 1793 roku majątek zakupił Johann Gottlieb Zimmermann, od którego dobra wykupił porucznik Otto Wilhelm Ernst von Below. W 1796 roku odsprzedaje dobra majorowi Gottliebowi Wilhelmowi von Hagen, który w 1798 roku sprzedaje dobra porucznikowi Franzowi Heinirchowi Leopoldowi von Krüger. W 1799 roku majątek zakupił Johann Friedrich Gaewert(Gewert) z Koszewa. W 1828 roku właścicielem był Friedrich Fontanus, w 1832 roku Friedrich Wilhelm Asch. W 1841 roku dobra zakupił kapitan w stanie spoczynku Eduard August Wilhelm Klamann. Kolejnym właścicielem od 1879 roku Ernst Kolbe. W latach 1910-29  majątek w rękach Hermanna Rehrmann. 29-letni Hermann Rehrmann zakupił majątek od Ernsta Kolbe. Dobra liczyły 254 ha gruntów.

DWÓR

Dalewo, zachodniopomorskie

ZAŁOŻENIE DWORSKO-PARKOWO-FOLWARCZNE

Pozostałością po założeniu są resztki parku dworskiego założonego w drugiej połowie XIX wieku oraz budynki gospodarcze.

Dalewo 1938, zachodniopomorskie

Szczecin-Dąbie /Altdamm/

Dąbie, zachodniopomorskie

 

Dąbie- obecnie dzielnica Szczecina. Początki wsi sięgają X wieku. W 1121 roku wojska Bolesława Krzywoustego zniszczyły gród obronny położony na niewielkim wzniesieniu, obecnie w rejonie ulic Oficerskiej i Lekarskiej, w pobliżu rzeki Płoni. W 1176 roku książę Warcisław na gruzach osiedla słowiańskiego zakłada wieś i przekazuje ją cystersom z Kołbacza.

Szczecin-Dąbie 2

Derczewo /Dertzow/

Wieś położona w Gminie Myślibórz powiatu myśliborskiego. Początki wsi sięgają wczesnego średniowiecza, kiedy mowa jest o grodzie obronnym. Pierwsza wzmianka o wsi pojawia się w XIII wieku. Od XIII do XV wieku była własnością rodu von Brederlow. W 1326 roku bracia Henning i Dietrich von Brederlow złożyli hołd lenny margrabiom brandenburskim. Za ich czasów istniał zamek, stanowiący ważny punkt obronny na pograniczu Pomorza z Brandenburgią. Obecnie brak śladu po zamku. W XV/XVIII wieku własność rodu von Burgsdorff. Wzmiankowany Konrad(Curt) von Burgsdorff(*1489-+1551), ożeniony z Anną von Pfuel(*1508-+1547) miał z nią syna, Christopha(*1532-+1590). Christoph von Burgsdorff ożenił się z Anną von Sydow(+1625). Z tego związku miał syna Alexandra Magnusa von Burgsdorff(*1567-+1620). W 1592 roku ożenił się z Cathariną von Rӧbel. Miał z nią pięcioro dzieci: Alexandra Magnusa +1632), Anne Hedwig(*1621), która wyszła za mąż za Wernera von der Schulenburg, Conrada(*1595-+1652), ożenionego z Anną Elisabeth von Lӧben, Margarethe Catharinę(+1654) zamężną za Ludwiga von Kanitz, Georga Ehrenreicha(*1603-1656), który odziedziczył pobliskie Sitno. W 1633 roku ożenił się z Hedwig von der Osten(*1613-+1676). W drugiej połowie XVIII wieku majątek w posiadaniu rodu von Enckevorth. Do 1828 roku majątek posiada Magnus von Quillfeld. Później w rękach rodu von Wulffen– wymieniany Alexander von Wulffen(1828 r.). Kolejno przechodzą w posiadanie rodu von Brand(1857 r.).Na początku XX wieku dobrami zarządza rodzina hrabiów von Hardenberg– wymieniana hrabina Cora von Hardenberg, urodzona von Brand. Ostatnim właścicielem majątku jest niejaki Langer, wymieniony w roku 1929.

Brederlow

Wulffen

Brandt (4)Hardenberg II (3)

 

 

 

ZAŁOŻENIE DWORSKO-FOLWARCZNE

W północno-wschodniej części wsi położone było założenie dworsko-folwarczne z przylegającym od południa parkiem krajobrazowym.

Dołgie /Langenhagen/

HISTORIA WSI

Miejscowość położona w gminie Gryfino powiatu gryfińskiego. Pierwsza wzmianka pochodzi z 1269 roku. W latach 1756-1792 wieś należała do rodziny von Kunow– wymienia się Friedricha Wilhelma von Kunow, zmarłego w 1792 roku. Na początku XIX wieku/1804r./ majątek w posiadaniu rodu von Schmiedeberg. W latach 1846-1862 majątek należał do rodziny Dahlenburg. Wymienia się rodzinę von Barfus. Na początku XX wieku w posiadaniu rodu von Ramin– wymienia się Ludwiga von Ramin. Prawdopodobnie ostatnim właścicielem majątku była rodzina Gerstenberger.

Kunow

Schmiedeberg

Ramin

Barfuss

Dołgie- dwór

Pozostałością po założeniu dworsko-folwarcznym są budynki gospodarcze oraz resztki przydworskiego parku.

Dołgie pow. Gryfino, zachodniopomorskie