LUBÓW /Lübchen/

Wieś położona w gminie Jemielno powiatu górowskiego. W 1590 roku dobra w rękach rodu von Haugwitz. W 1598 roku wieś w posiadaniu rodu von Schellendorf. W 1619 roku należała do rodu von Dyherrn. W 1656 roku przechodzi w posiadanie rodu von Sack(Sack von Bohuniowitz). W 1700 roku majatek posiadała rodzina von Rӧdern. W 1776 roku majątek zakupił Hans Ludwig von Schweinitz. Jego następca, Hans Heinrich Julius von Schweinitz w 1789 roku sprzedał majątek rodzinie von Stoessel auf Drogelwitz.  W 1792 roku majątek zakupił Otto Wilhelm Carl Ernst von Lieres von Wilkau auf Tschirnitz, wzmiankowany w 1830 roku. W 1845 roku dobra posiadali spadkobiercy dyrektora ziemstwa von Lieresa von Wilkau. W 1845 roku wymieniana rodzina von Stillfried. W 1857 roku właścicielem dóbr był hrabia Moritz von Nostitz. Kolejnym właścicielem był hrabia von Stillfried-Alcantara. W 1874 roku dobra posiada von Jagow. W 1894 roku siedział tu Otto von Jagow. W 1898 roku właścicielem był hrabia Johannes von Francken-Sierstorpff. W 1921 roku majątek w posiadaniu hrabiego Hansa Klemensa von Francken-Sierstorpff. W 1930 roku dobra posiadał baron Bernhard von Humboldt-Dachroeden. Ostatnim właścicielem był Heinrich Fricke.

Pałac

 

 

 

 

 

Zbudowany w XVIII wieku, parterowy. Zniszczony w 1945 roku. Obok park krajobrazowy oraz resztki zabudowy folwarcznej.

KRZYKÓW /Krichen/

Wieś położona w gminie Czernica powiatu wrocławskiego. Wzmiankowana w 1358 roku(Krichow). W 1845 roku właścicielem był porucznik Karl Kober. W 1873 roku (843 mórg) właścicielem był Dr. Curt von Ohlen-Aldeskron zu Osseg, Kreis Grottkau, dzierżawcą Josch. W 1912 roku majątek należał do majora Paula Troeger(225ha).

Pałac

 

 

 

 

W środku wsi pozostałości dawnych zabudowań pałacowo–folwarcznych oraz parku i ogrodu przypałacowego. Pałac nie istnieje.

JURCZYCE /Jürtsch/

Wieś położona w gminie Kąty Wrocławskie powiatu wrocławskiego. Po raz pierwszy wzmiankowana w 1361 roku. Do 1787 roku wieś należała do klasztoru Jezuitów we Wrocławiu. W 1615 roku część wsi należała do rodu von Hochberg. W 1690 roku na terenie wsi majątek posiadała rodzina von Pucher(Pucher von Puchen, Pucher von Puchau, Pucher von der Buche, Bucher). Kolejnym właścicielem był generał von Rothkirch, które dobra otrzymał w darze od Fryderyka Wielkiego, wzmiankowani w 1814 roku. W 1856 roku majątek zakupiła rodzina von Zawadzky. W 1876 roku właścicielem był Theodor von Zawadzky i posiadał dobra do 1904 roku. W 1905 roku majątek posiadał Jophannes von Wengersky. Rodzina von Wengersky posiadała majątek do 1945 roku.

Pałac

 

 

 

 

Zbudowany w latach 1872-1874. Jest to budynek o rozczłonkowanej bryle. Obok park krajobrazowy oraz zespół gospodarczy.

JAGIELNO /Deutsch Jägel/

Wieś położona w gminie Przeworno powiatu strzelińskiego. Po raz pierwszy nazwa wsi pojawia się w „Księdze henrykowskie” z lat 1269-1273. W XV wieku wieś należała do rodu von Borsnitz, w 1469 roku wymienieni bracia Hans i Neinz von Borsnitz. Kolejno wieś należała do rodu von Pogrell(Pogarel) wymieniana już w 1550 i w 1591 roku. W 1632 roku umiera Zygmunt von Pogrell. Po nim majątek odziedziczyła jego córka Maria Margaretha von Rӧdern und Türpitz, żona Heinricha. W 1610 roku dobra posiadała rodzina von Rӧdern(Rädern,Roder). W 1659 roku dobra posiadała rodzina von Tommendorf(Thommendorff). W 1660 roku wieś w posiadaniu rodu von Schubert(Schuberth, Schubart). W 1666 roku wieś zakupił Christoph Leopold von Schubarth und Bruck. Pod koniec wojny siedmioletniej(1756-1763) wieś w posiadaniu generał majora Joachima Friedricha Christiana von Treskow, zmarłego w 1762. W 1783 roku właścicielem był generał major Martin Anton von Puttkamer. Po nim majątek w posiadaniu rodu von Reibnitz wymieniana w 1804 roku a następnie Hofereller. Na początku XIX wieku w posiadaniu rodziny von Paczensky und Tenczin, wzmiankowana w 1814, 1817 roku.  W 1830 majątek posiadał major Reich a po jego śmierci jego spadkobiercy. W 1858 roku dobra zakupił Hermann Nathan z Hamburga. W 1886 roku majątek w rękach Gebharda von Byern, od którego w 1889 roku dobra nabył baron Elgar von Dalwig. W 1907 roku sprzedał majątek hrabiemu Leo von Ballestrem(1873-1915). Jego ojciec, Franciszek II von Ballestrem był właścicielem Pławniowic. Po śmierci Leo von Ballestrema dobra dziedziczy wdowa, hrabina Ewa, z domu baronowa von Durant. Hrabiowie von Ballestrem posiadali majątek do 1945 roku. Wraz z matką dobrami zarządzały córki: Maria Ewa urodzona w 1905 roku i Maria Agnieszka urodzona w 1908 roku.

Zamek

W pierwszej połowie XV wieku zbudowany zamek przez rodzinę von Borsnitz, zniszczony w 1443 roku przez księcia oleśnickiego Konrada IV.

Pałac

 

 

 

 

Na murach zamku rodzina von Pogrell odbudowała budowlę przekształconą przez kolejne rody w pałac z czterema narożnymi basztami. Rozbudowywany w XVII, XVIII, XIX wieku. Ostatnia przebudowa miała miejsce na początku XX wieku. Majątek przejęty przez Skarb Państwa i przekazany pod zarząd PGR. Do lat siedemdziesiątych XX wieku pałac użytkowany, w latach 80-tych XX wieku opuszczony popadł w ruinę. Obecnie własność prywatna.

IDZIKÓW /Kieslingwalde/

Wieś położona w gminie Bystrzyca Kłodzka powiatu kłodzkiego. Prawdopodobnie nazwę wzięła od wymienionego w źródłach „Fredericusa dictus Kyslingk” w 1281 i 1296 roku. Rodzina Kiesling wymieniana była w 1423 i 1500 roku oraz jeszcze na przełomie wieków XVI i XVII wy mieniony był Jakob Kiesling. Po raz pierwszy wzmiankowana w 1344 roku, kiedy należała do Bernarda von Podetyn. Wieś podzielona na: Dwór Górny, Środkowy i Dolny oraz dobra Wolnego Sędziego(Freirichtergut) i Wolnego Kmiecia(Freibauergut). Przez wieki należały do różnych właścicieli, lub były pod wspólnym zarządem. Majątek środkowy ok. 1400 roku należał do rodu von Podentin. Przed 1462 rokiem dobra przeszły na własność von Schaffgotschów. Pierwszym znanym właścicielem był Heintze Gotsche, któremu w 1475 roku książę ziębicki i hrabia kłodzki potwierdził Mittelhof jako majątek dziedziczny. Kolejnym był Hans Gotsche-Schaffgotsch wzmiankowany w 1499 roku. Kolejnym właścicielem był mąż córki von Schaffgotscha, Christopher Rederer von Kauffung, który w 1530 roku sprzedał majątek Hansowi von Rechenbachowi. Jego syn, kolejny właściciel Balthasar von Reichenbach posiadał cały majątek w 1578 roku, a w 1582 roku dokupił Freirichtergut. Kolejnym właścicielem był syn Balthasara, Georg Hierinimus von Reichenbach. Za udział w tzw. rebelii czeskiej Georg Hieronimus von Reichenbach utracił lenno. W latach 1629–1691 dobra posiadała rodzina von Schenkendorff(Schenk von Schenkendorff. Nowym posiadaczem został Dipprand von Seydlitz und Burkersdorf auf Malendorf. Jego spadkobiercą był Johann Georg von Seydlitz, wzmiankowany w 1652 roku. Do 1637 roku należała do rodu von Ullersdorf. W 1661 roku nowym właścicielem majątku był Johann Friedrich Krumkieger von Ziersberg. Po pożarze w 1664 roku sprzedał majątek Edmundowi von Gӧtten, który wcześniej nabył Freirichtergut. W 1716 roku dobra nabył pułkownik piechoty, Temesvar Franz Paul Antoni hrabia von Wallis. Hrabiowie von Wallis do 1731 roku posiadali wszystkie majątki w Idzikowie. Od 1783 roku ponownie zmiana właścicieli. Od 1804 roku dobra w rękach rodu von Magnis.Wg Ledebura posiadali majątek od 1780 roku. Dobra zakupił Anton Alexander von Magnis i posiadał je do 1818 roku. Kolejnym był Wilhelm von Magnis do 1851 roku a następnie Anton von Magnis I do 1881 roku. W latach 1881-1924 roku dobra w rękach Antona von Magnis II a do 1945 roku do Ferdinanda von Magnis.

Dwór – Folwark Środkowy

 

 

 

 

Renesansowo-barokowy dwór z folwarkiem, obecnie w postępującej ruinie.

Zamek – wieża obronna – dwór obronny – Folwark Górny

Ruiny zamku z XIII-XV wieku położone na wschodnim skraju wsi.

Folwark Dolny

Widoczne budynki gospodarcze oraz budynek mieszkalny

 

GÓRA /Guhrau/

Miasto powiatowe po raz pierwszy wzmiankowane w 1155 roku aczkolwiek prawdopodobnie odnosi się ta wzmianka do pobliskiej wsi Stara Góra. Kolejno wymieniana w 1288r., 1327(Gora). Lokację miasta na prawie niemieckim dokonał książę Henryk III głogowski. W 1310 roku Góra stała się ośrodkiem administracji książęcej, której podlegało około 30 okolicznych wsi. W 1329 roku właścicielem Góry był książę Jan ścinawski(1296/1300-1361/1364). W tym samym roku staje się lennem króla Czech. W 1375 roku miasto podzielone na część książęcą należącą do książąt głogowskich i żagańskich i część królewską należącą do króla Czech. W 1404 roku miasto stało się własnością książąt cieszyńskich. Od 1442 roku Góra była własnością Małgorzaty Cylejskiej(ok.1411-1480), żony księcia Władysława głogowskiego. W 1491 roku Góra jest własnością księcia głogowskiego Jana Olbrachta(1459-1501), późniejszego króla Polski. Od 1499 roku pod zarządem księcia Zygmunta, późniejszego króla Polski, Zygmunta I Starego. Od 1508 roku ponownie pod koroną czeską a od 1526 roku miasto znalazło się pod panowaniem Habsburgów austriackich.   Później pod panowaniem niemieckim.

Zamek

Wzniesiony prawdopodobnie na przełomie XIV i XV wieku. Wzmiankowany w 1409 roku. Obecnie uważa się, że pozostałością po zamku jest budynek czworokątny, wzniesiony z cegły, stanowiący część południowo-zachodniego odcinka murów miejskich. Była to zbrojownia zaadoptowana na więzienie w XIX wieku.

Będzie

GRABOWNO /Graben/

Wieś położona w gminie Góra powiatu górowskiego. Po raz pierwszy wzmiankowana w 1305 roku. W latach 1321-1328 przy księciu Janie ścinawskim świadkował Grzymisław z Grabowna. W 1505 roku lenno na terenie wsi posiadał ród von Kreckwitz. W 1513 roku jako przedstawiciel weichbildu górowskiego występował Kasper Schettl z Grabowna. W 1615 roku dobra na terenie wsi posiadała rodzina von Unruh. W latach 1660 – 1796 siedziała tu rodzina von Stosch. W 1791 roku mowa o dwóch folwarkach. Jeden z nich należał do rodziny von Schlichting. Posiadali majątek do 1856 roku. W 1814 roku majątek na terenie wsi posiadała rodzina von Schweinitz.

Na terenie wsi położone były dwa folwarki i prawdopodobnie dwie siedziby dworskie.

Dwór I

 

 

 

Dwór nie istnieje.

DOBROMIERZ /HOHENFRIEDEBERG/

Wieś gminna położona w powiecie świdnickim. Po raz pierwszy wzmiankowana w 1277 roku. W średniowieczu Dobromierz wchodził w skład majątku zamku Cisy. Do 1408 roku należała do rodu von Boltz, a następnie do Sander von Grunau. W 1409 roku Dobromierz otrzymał prawa miejskie. W latach 1501-1524 miasto było własnością hrabiego Nickela von Kotulińskiego choć wg innych autorów w latach 1512 – 1520 należała do Christopha von Zedlitz. W latach 1583-1600 należała do Melchiora von Schellendorfa. W latach 1600-1616 własność Franza von Zedlitz a następnie ponownie w rękach rodziny von Schellendorf. W 1716 roku majątek zakupił Christoph Ferdinand von Nimptsch, który w 1727 roku wybudował istniejący do dzisiaj pałac. W 1743 roku dobra nabył hrabia Sternberg. W 1789 roku majątek zakupuje baron Karl Friedrich von Seherr–Thoss. W 1877 roku umiera ostatni męski potomek baronów von Seherr-Thoss linii dobromierskiej, hrabia Alexander.  Z żoną Leopoldiną z domu von Riese-Stallburg miał córki. Po śmierci Leopoldiny dobra odziedziczyła córka, hrabina Adolphina von Webern, żona majora Heinricha. W 1930 roku majątek posiadał ich syn, Alexander von Webern. Rodzina von Webern posiadała dobra do 1945 roku. Po II wojnie światowej majątek przejął Skarb Państwa. Majątek przejęło PGR a pałac zaadoptowano na mieszkania i biura. W latach 90-tych własność Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa, a następnie Agencji Nieruchomości Rolnej.

Pałac

 

 

 

Barokowy pałac zbudowany na planie prostokąta, trzykondygnacyjny kryty dachem mansardowym. Obecnie nieużytkowany. Obok pałacu zabudowania folwarczne i park krajobrazowy.

BORSZYN WIELKI/Heinzeborschen/

Wieś położona w gminie Góra powiatu górowskiego. Wzmiankowana w 1310 roku. W 1436 Otto Abschatz sprzedał majątek i dwór braciom Jenczkowi, Mikołajowi i Jakubowi Gostewitz. W tym czasie mowa o siedzibie dworskiej. W 1791 mowa o folwarku należącym do barona von Stosch. W 1830 własność baronowej von Stosch. W 1845 roku majątek w posiadaniu kapitana kawalerii von Pfuhl. Drugi z majątków posiadała wdowa Schulz z Góry. Kolejnym właścicielem był Kaulfuss, a w latach 1858 – 1861 jego spadkobiercy. W 1876 roku własność Wilhelma Hagendorfa. W 1886 roku majątek posiadał Gustav Franke. W 1905 roku dobra posiadał Heinirch Leusmann. W 1912 roku majątek w posiadaniu Rosemanna a następnie w posiadaniu Albrechta von Roeder(1879-1918). Ożeniony z hrabianką Helene Finck von Finckenstein(188-1935). Po śmierci Helene von Roeder majatek przypadł w spadku Robertowi Matthiasowi Georgowi Juliusowi Wilhelmowi von Oppen(ur.1910). Był synem Matthiasa von Oppen(1873-1924) i Asty, z domu von Roeder(1882-1976).

Dwór

 

 

 

Zbudowany w XIX wieku i rozbudowany o skrzydło z cechami neogotyckimi. Po 1945 roku majątek przejął Skarb Państwa i na terenie majątku utworzono Rolniczą Spółdzielnię Produkcyjną. Dwór zaadoptowano na mieszkania. Obecnie własność prywatna.

KAMIEŃ /Stein, Steine/

Wieś położona w gminie Długołęka powiatu wrocławskiego. Po raz pierwszy wzmiankowany w 1391 roku(Steyne). W latach 1501-1621 siedziała tu rodzina von Grabisch oraz w XVI/XVII wieku właścicielem był Johann von und zum Stein. W 1676 roku właścicielem była rodzina von Berka. Część autorów podaje, że rodzina von Berka posiadała dobra już w 1625 roku. Po niej dobra w rękach Hansa von Hessen w 1640 roku. W roku 1641 siedział tu Friedrich von Seidlitz. W 1664 roku wzmiankowany Balzer Ernst von Frankenberg. W 1707 roku właścicielem dóbr był Georg Wilhelm von Reinbaben. Po 1712 roku siedział tu  Franz von Bermuth(nobilitowany w 1712 roku). W 1720 roku właścicielem  majątku była rodzina von Golz und Schwanenflies. W 1721 roku dobra są w rękach rodu von Abschatz a w latach 1721-1728 właścicielem był Adolph Julius von Tschischwitz(Czischwitz). W latach 1775 właścicielką była Helene Beate von Blacha, z domu von Czischwitz. W 1805 właścicielem majątku była ponownie rodzina von Blacha. W 1830 roku dobra w rękach rodu von Poser. W 1845 roku właścicielem dóbr był Friedrich Wilhelm Steinert. W 1856 roku mowa o Panu Jerchel jako właścicielu dóbr. W 1856 roku dobra w rękach rodu von Rabenau. W 1866 roku właścicielką była hrabina Laura Henckel von Donnersmarck. W 1876 roku majątek nabył Adolf von Klitzing. W 1939 roku majątek o areale 452ha należał do Ulricha von Klitzing.

Pałac

Pałac nie istnieje, częściowo zniszczony podczas działań wojennych w 1945 roku, po pożarze na początku lat 60-tych został rozebrany.  W parku budynek wozowni. Na obrzeżach parku budynek przedstawiany jako pałac. Jest to prawd. budynek zarządcy.

KALINOWICE GÓRNE /Ober Kunzendorf/

Wieś położona w gminie Ziębice powiatu ząbkowickiego. Po raz pierwszy nazwa wsi pojawia się w roku 1297. W późniejszych latach podział wsi na część Górną i Dolną. W 1700 roku wieś należała do rodziny von Hochberg. W 1769 roku dobra w rękach rodziny von Hirsch. W 1770 roku majątek posiadała rodzina von Falckenstein. W 1830- 1847 dobra w posiadaniu porucznika Ernsta von Fӧrster. W latach 1886-1894 właścicielem był Hermann Hahn. W 1902 roku majątek Kalinowic Górnych wszedł w skład dóbr księcia Wilhelma Ernesta von Sachsen-Weimar(zm.1923r.). Książęta saksońscy posiadali majątek do 1945 roku.

Dwór

Zbudowany w 1827 roku, przebudowany i rozbudowany w 1885 roku. Obecnie w rękach prywatnych, remontowany. Obok zabudowa gospodarcza i park krajobrazowy.