KAMIEŃ WIELKI /Gross Cammin/

HISTORIA WSI

Wieś położona w gminie Witnica powiatu gorzowskiego. Wzmiankowana w 1295 rok. W 1333 roku część ziem we wsi należała do braci Heinrich, Gerhard i Nikolaus von Berwenitz/Perwenitz/. W 1337 roku wymienia się rody: von Berwenitz/Perwenitz/, de Sidow i de Malenow, które posiadały grunty we wsi Kamień Wielki. Około roku 1350 Johann de Perwenitz sprzedał swoje udziały we wsi Henningowi von Dannewitz. W 1486 roku wieś w posiadaniu rodu von Schӧnebeck. Posiadali grunty we wsi do XVIII wieku. Po wojnie trzydziestoletniej całkowicie opuszczona. W 1660 roku część dóbr należała do Hansa von Schlabrendorf, komendanta twierdzy Kołobrzeg, część majątku należała do Hansa Adama von Schӧning/1630/, właściciela Dąbroszyna. Od 1697 roku dobra kamieńskie w całości są w rękach właścicieli Dąbroszyna. Są w rękach rodów von Wreech oraz von Dӧnhoff. Po śmierci ostatniego właściciela Dąbroszyna z rodu von Dӧnhoff, dobra zostają podzielone pomiędzy dwie siostry- Amalię i Rosalie Ulrike. Majątek w Kamieniu Wielkim i Małym otrzymała Amalia baronowa von Romberg. Za rządów baronów von Romberg Kamień Wielki staje się samodzielnym majątkiem. Dnia 04.10.1838 roku przez małżeństwo córki właścicieli, baronów Amalii/ur. von Dӧnhoff/ i Alexandra Wilhelma Friedricha Heinricha Conrada Antona von Romberg, Marianne Sophie Eleonore von Romberg z Conradem hrabią von Stolberg-Wernigerode, dobra w rękach hrabiów von Stolberg-Wernigerode, którzy w 1924 roku sprzedają dobra Towarzystwu Ziemskiemu „Eigene Scholle” z Frankfurtu nad Odrą. Po zakupieniu dóbr majątek został rozparcelowany. W 1929 roku wymieniana rodzina Brühe– właściciele, dzierżawcy majątku?

Kamień Wielki- pałac

Kamień Wielki k.KostrzynaKamień Wielki1

Kamień Wielki- pałac od frontu

ZAŁOŻENIE PAŁACOWO-PARKOWE

Klasycystyczny pałac zbudowany na przełomie XVIII-XIX wieku. Murowany, piętrowy, założony na rzucie prostokąta, nakryty dachem mansardowym z lunetami. Elewacje ożywione poziomym boniowaniem i geometryczno-roślinnym fryzem międzykondygnacyjnym, południowa ponadto pozornym ryzalitem na osi. Obecnie w pałacu mieści się Dom Pomocy Społecznej. Rozległy park krajobrazowy założony w 1834 roku wg projektu Petera Josefa Lenne. W parku dwa stawy z wyspami, aleje, drzewa pomnikowe.

ZAMEK

Wg autora niemieckiego monografii Kamienia Wielkiego- Johannesa Mullera, prawdopodobnie na terenie wsi w średniowieczu istniał kamienny zameczek/wieża rycerska?/ położony nad stawem o nazwie Schaefer Pful, przy wylocie drogi na Kamień Mały. Głazy z obiektu wykorzystane zostały do budowy domu.

Kamien Wielki- dwor

W pobliżu pałacu na terenie folwarku stał dwór prawdopodobnie zarządcy majątku.

Kamień Wielki

Kamień Wielki2

kamien-wielki-1923-lubuskie